{"id":92333,"date":"2017-01-17T14:05:46","date_gmt":"2017-01-17T14:05:46","guid":{"rendered":"http:\/\/icelandictimes.com\/?p=92333"},"modified":"2024-03-16T17:55:56","modified_gmt":"2024-03-16T17:55:56","slug":"hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/","title":{"rendered":"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson"},"content":{"rendered":"<p>\u00dea\u00f0 er \u00f3neitanlega flestra viturra manna sko\u00f0un, a\u00f0 d\u00fdrlingar \u00fej\u00f3\u00f0anna s\u00e9u eins konar mess\u00edasar \u00ed minni st\u00edl,sem komi fram \u00e1 vissum t\u00edmum eins og eftir \u00e6\u00f0ri fyrirhugun. Svo er og vari\u00f0 framkomu \u00feess d\u00fdrlings vorrar \u00fej\u00f3\u00f0ar, sem v\u00e9r \u00edslendingar eftir r\u00e1\u00f0i biskups \u00feessa lands eigum \u00ed dag a\u00f0 minnast, hvar sem gu\u00f0s\u00fej\u00f3nusta er flutt \u00e1 landi voru. Skal \u00e9g, sem \u00feetta erindi flyt, geta \u00feess, a\u00f0 \u00fea\u00f0 er ekki sami\u00f0 sem st\u00f3lr\u00e6\u00f0a, heldur bj\u00f3st eg vi\u00f0 a\u00f0 flytja \u00fea\u00f0 utan kirkju; fyrir \u00fe\u00e1 s\u00f6k kann \u00fdmsum a\u00f0 \u00feykja \u00feessi \u00fe\u00e1ttur fremur vera listafr\u00e6\u00f0ilegur en uppbyggilegur. En \u00fe\u00e1 menn bi\u00f0 eg a\u00f0 athuga, a\u00f0 allur r\u00f6klegur fr\u00f3\u00f0leikur, alvarlega framsettur, er \u00ed e\u00f0li s\u00ednu uppbyggilegur e\u00f0a si\u00f0b\u00e6tandi. Ef v\u00e9r viljum skilja r\u00e9tt d\u00fdrlinga vora, er t\u00edmi til kominn, a\u00f0 v\u00e9r l\u00e6rum a\u00f0 skilja \u00fe\u00e1 fr\u00e1 fleiri hli\u00f0 en einni \u2014 ekki eing\u00f6ngu gegnum skuggsj\u00e1 sk\u00e1ldlegrar \u00edmyndunar, tilbei\u00f0slu og s\u00f6gusagna, heldur \u00ed sambandi vi\u00f0 s\u00f6gu og t\u00ed\u00f0, svo og l\u00edkasta \u00fev\u00ed, sem \u00feeir hafa veri\u00f0 \u00ed virkileikanum, menn eins og a\u00f0rir og eins og \u00feeir a\u00f0 l\u00edkindum hafa sko\u00f0a\u00f0 sig sj\u00e1lfir. Og a\u00f0 Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson hafi ekki \u00e6t\u00ed\u00f0 sko\u00f0a\u00f0 sig fr\u00e1skilinn \u00f6\u00f0rum breyskum m\u00f6nnum, s\u00fdna m\u00f6rg j\u00e1tningaror\u00f0 i kv\u00e6\u00f0um hans, t. d. versi\u00f0: \u00bbGef m\u00e9r Jes\u00fa a\u00f0 g\u00e1 a\u00f0 \u00fev\u00ed, glaskeri ber \u00e9g minn f\u00e9sj\u00f3\u00f0 \u00ed\u00ab, og versi\u00f0: \u00bbJ\u00e1tning m\u00edn er s\u00fa, Jes\u00fas minn, jeg er sem \u00feessi spillvirkinn\u00ab, o.s.frv. Me\u00f0 \u00feeirri sko\u00f0un minkar ekki d\u00fdr\u00f0 gu\u00f0s, heldur skilst og sk\u00fdrist \u00fev\u00ed betur hversu drottinn er \u00ed breyskum m\u00e1ttugur.<br \/>\n\u00fea\u00f0 er sj\u00e1lfsagt a\u00f0 vi\u00f0hafa helgibl\u00e6 \u00e1 or\u00f0f\u00e6ri \u00feegar \u00fea\u00f0 \u00e1 vi\u00f0, en til er of sem van. \u00c1 t\u00edmum H. P. skyldi hver ath\u00f6fn, svo sem kaupbr\u00e9f, s\u00e1ttafundir og \u00fattektir sta\u00f0a byrja me\u00f0 b\u00e6n og \u00e1kalli heil. \u00ferenningar, og var fagur si\u00f0ur me\u00f0an hugur fylgdi m\u00e1li, en \u00edsj\u00e1rver\u00f0ur \u00feegar hann var\u00f0 vaninn t\u00f3mur og hugsunarleysi. N\u00fa aftur \u00feykir<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-25539 alignright\" src=\"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/hallgrimur_petursson.png\" alt=\"\" width=\"450\" height=\"313\" srcset=\"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/hallgrimur_petursson.png 450w, https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/hallgrimur_petursson-300x208.png 300w\" sizes=\"(max-width: 450px) 100vw, 450px\" \/><\/p>\n<p>n\u00e6gja a\u00f0 halda helgisvipnum \u00ed kirkjunni og vi\u00f0\u00a0kirkjulegar athafnir \u00e1 heimilum. En skyldi ekki allt\u00a0 l\u00edfi\u00f0 \u00feurfa helgunar vi\u00f0? Skyldi ekki fara vel \u00e1 \u00fev\u00ed, a\u00f0 kristilegri bl\u00e6r fylgdi sem flestum alv\u00f6rust\u00f6rfum \u00ed breytni vorri,saml\u00edfi, ritum og r\u00e6\u00f0um? En hins vegar m\u00e6tti vel hugsa s\u00e9r, a\u00f0 kenningar \u00ed kirkjum fengi meiri virkileikabl\u00e6 en t\u00ed\u00f0kast, fengi meiri einur\u00f0arbl\u00e6, yr\u00f0u hispurslausari, hreinskilnari, meira sannf\u00e6randi og sannfr\u00e6\u00f0andi? Ef v\u00e9r viljum<br \/>\nvera vel kristnir menn, \u00e1 alt vort l\u00edferni a\u00f0 stefna og starfa samkv\u00e6mt vilja \u00feess \u00e6\u00f0ri anda, er v\u00e9r hugsum oss sem gu\u00f0-\u00ed-oss, \u00feann Imman\u00fael, sem birtast \u00e1 eins og neisti gu\u00f0s og hans r\u00edkis \u00ed voru kyni. \u00dea\u00f0 er kjarni kristinnar tr\u00faar \u00e1 vorum d\u00f6gum.<\/p>\n<p>Hallgr\u00edm P\u00e9tursson viljum v\u00e9r fyrst og fremst sko\u00f0a sem barn s\u00edns t\u00edma, \u00fev\u00ed svo er um \u00f6ll mikilmenni; \u00fea\u00f0 er \u00e1rei\u00f0anlega r\u00e9tt, sem hinn franski rith\u00f6fundur H. Taine fyrst lag\u00f0i \u00e1herzlu \u00e1, a\u00f0 \u00f6ll mikilmenni f\u00e6\u00f0ist \u00bb\u00ed fyllingu t\u00edmans\u00ab, e\u00f0a ver\u00f0i v\u00f6xtur og framlei\u00f0sla aldar sinnar og umhverfis.<\/p>\n<p>Svo hygg eg og r\u00e9tt s\u00e9 a\u00f0 sko\u00f0a d\u00fdrling vorn H. P.; hann var barn e\u00f0a sonur s\u00edns t\u00edma. En var hann ekki meira,og eru ekki mestu sk\u00f6rungar \u00fej\u00f3\u00f0anna meira? Eru \u00feeir ekki e\u00f0a ver\u00f0a lika fe\u00f0ur s\u00edns t\u00edma jafnframt, e\u00f0a a\u00f0 m.k. \u00feess t\u00edma, sem fylgir \u00e1 eftir? Hi\u00f0 sanna er efalaust, a\u00f0 me\u00f0 flestum m\u00f6nnum, og einkum hinum mestu og g\u00e1fu\u00f0ustu, f\u00e6\u00f0ast s\u00e9rg\u00e1fur, sem b\u00e6\u00f0i benda fram \u00ed timann og aftur.\u00cd \u00feeim s\u00e9rg\u00e1fum felst eitthva\u00f0 n\u00fdtt,oft fram\u00farskarandi, einkum \u00fear, sem g\u00e1fan n\u00fdtur fullrar lei\u00f0beinandi fr\u00e6\u00f0slu. \u00deennan sannleika t\u00f3k Cicero merkilega vel fram l\u00f6ngu fyrir Krists daga, \u00ed varnarr\u00e6\u00f0u sinni fyrir Archias poeta.\u00a0Hitt er anna\u00f0, og sannar einmitt s\u00e9rg\u00e1funa, a\u00f0 \u00fea\u00f0 er oft a\u00f0 mestu og frumlegustu menn eru misskildir e\u00f0a \u00feekkjast ekki fyr en framli\u00f0a stundir.<br \/>\nEn svo v\u00e9r komum a\u00f0 a\u00f0alefni r\u00e6\u00f0unnar, vil eg fyrst benda \u00e1 \u00e1stand \u00fej\u00f3\u00f0ar vorrar \u00e1 17. \u00f6ldinni, \u00fev\u00ed n\u00e6st bera saman H. P. og helztu samt\u00ed\u00f0armenn hans, \u00ed \u00feri\u00f0ja lagi skulum v\u00e9r \u00edhuga sk\u00e1ldskap Hallgr\u00edms, einkum hans \u00f3dau\u00f0legu piningars\u00e1lma.<\/p>\n<p><strong>I.<\/strong><br \/>\n\u00c1 s\u00ed\u00f0ustu \u00e1rum Gu\u00f0brandar biskups \u00deorl\u00e1kssonar, en \u00e1 \u00f6ndver\u00f0i hinni st\u00f3rfeldu og m\u00f3tsetningar\u00edku 17. \u00f6ld var \u00fea\u00f0 a\u00f0 Hallgr\u00edmur flutti me\u00f0 f\u00f6\u00f0ur s\u00ednum a\u00f0 H\u00f3lum, og var hann \u00fe\u00e1 barn a\u00f0 aldri. Haf\u00f0i \u00fe\u00e1 hinn merkilegi sk\u00f6rungur biskupinn st\u00fdrt H\u00f3last\u00f3l fulla h\u00e1lfa \u00f6ld. \u00de\u00f3tt n\u00fa hinn ungi piltur fr\u00e6ndi hans hafl l\u00edtils noti\u00f0 af honum beinl\u00ednis, \u00fear sem biskup var \u00f6rvasa or\u00f0inn, og hin gamla stj\u00f3rnsemi hans v\u00e6ri komin \u00ed a\u00f0rar hendur, og m\u00f6rgu hafi fari\u00f0 veri\u00f0 a\u00f0 hnigna \u00e1 st\u00f3lnum, mun hin n\u00e1mgjarni<\/p>\n<p>sveinn hafa snemma heyrt og skynja\u00f0, hve margar og st\u00f3rfeldar breytingar h\u00f6f\u00f0u gerst \u00e1 H\u00f3lum ekki s\u00ed\u00f0ur en \u00e1 \u00f6llu \u00cdslandi \u00fe\u00e1 r\u00famu h\u00e1lfu \u00f6ld, er li\u00f0i\u00f0 haf\u00f0i fr\u00e1 falli J\u00f3ns Arasonar fyrir a\u00f0 verja hinn ka\u00fe\u00f3lska si\u00f0; hann hefir margt heyrt um si\u00f0askiftin, um hi\u00f0 n\u00fdja konungsvald, um \u00bbst\u00f3ra d\u00f3minn\u00ab og yflrr\u00e9ttinn, um aft\u00f6ku vopnabur\u00f0arins,n\u00fdju sk\u00f3lana, prentverki\u00f0 mikla o. fl. Alt \u00feetta hefur grafi\u00f0 um sig \u00ed s\u00e1l og \u00edmyndun sveinsins, og vaki\u00f0 \u00ed honum\u00a0 \u00fdmist st\u00f3rhug og \u00fer\u00e1, e\u00f0a \u00f3r\u00f3 og \u00e6rslur, \u00fev\u00ed \u00fea\u00f0 hefir\u00a0 veri\u00f0 barns\u00e1l hans meir en \u00f3f\u00e6ra a\u00f0 melta e\u00f0a r\u00edma saman svo marga og sundurleita hluti. En hvernig var \u00fe\u00e1 hagur landsmauna yfirleitt? \u00cd m\u00f6rgu lagi lakari og erfi\u00f0ari en veri\u00f0 haf\u00f0i, e\u00f0a svo er v\u00edst a\u00f0 almenningur hugsa\u00f0i \u00ed \u00fe\u00e1 daga. Menning al\u00fe\u00fd\u00f0unnar haf\u00f0i a\u00f0 v\u00edsu \u00e1valt l\u00edtil veri\u00f0, en si\u00f0askiftin h\u00f6f\u00f0u vaki\u00f0 n\u00fdja \u00f3r\u00f3 og \u00f3\u00e1n\u00e6gju, enda voru hin hr\u00e6\u00f0ilegu aldam\u00f3tahar\u00f0indi \u00fe\u00e1 n\u00fdlega yfir sta\u00f0in. Vi\u00f0 si\u00f0askiftin m\u00e1 \u00f3h\u00e6tt \u00e1lykta, a\u00f0 hj\u00e1tr\u00fa\u00a0og\u00a0hleypid\u00f3mar al\u00fe\u00fd\u00f0u hafi aukist a\u00f0 mun \u00ed sta\u00f0\u00feess a\u00f0 minka; \u00fej\u00f3\u00f0in var enn \u00ed s\u00e1rum, n\u00fdlega hrakin,\u00f3v\u00f6r og me\u00f0 har\u00f0ri hendi, \u00far skj\u00f3li hins gamla si\u00f0ar og svift \u00feeirri huggun, sem kirkjan haf\u00f0i n\u00e6rt hana \u00e1 fr\u00e1 \u00fevi kristnin kom \u00ed landi\u00f0; f\u00e6stir skildu \u00fe\u00e1 enn \u00feau g\u00e6\u00f0i til hl\u00edtar e\u00f0a frelsi, sem kalla\u00f0 var a\u00f0 hin n\u00fdja kenning um hreina tr\u00fa og r\u00e9ttl\u00e6tingu af henni f\u00e6r\u00f0i \u00ed sta\u00f0 hins gamla; \u00fevert \u00e1 m\u00f3ti litu margir svo \u00e1, a\u00f0 alt hi\u00f0 gamla og g\u00f3\u00f0a v\u00e6ri komi\u00f0 \u00ed kaldakol me\u00f0 hinu \u00fatlenda valdi,a\u00f0 sj\u00e1lfir biskupsst\u00f3larnir v\u00e6ru or\u00f0nir svipur hj\u00e1 sj\u00f3n og klaustrin sv\u00edvirt og brotin; t\u00f3k \u00fe\u00f3 \u00fat yfir, a\u00f0 myndir Mar\u00edu drotningar og \u00fej\u00f3\u00f0arinnar eigin d\u00fdrlingar \u2014 alt var broti\u00f0 e\u00f0a brent og \u00feverbanna\u00f0 \u00e1 a\u00f0 heita. Bera \u00fdmsir raunakvi\u00f0lingar fr\u00e1 \u00feeim b\u00e1gu t\u00edmum \u00f3minn af \u00f6rvinglan manna, sbr. v\u00edsuna:<\/p>\n<p>Frost og kuldi kvelja \u00fej\u00f3\u00f0,<br \/>\nkoma n\u00fa sjaldan \u00e1rin g\u00f3\u00f0;<br \/>\nekki er n\u00e6rri \u00f6ld svo fr\u00f3\u00f0<br \/>\n\u00ed gu\u00f0s or\u00f0i kl\u00e1ru<br \/>\nsem var h\u00fan \u00e1 villu\u00e1rum.<\/p>\n<p>Beztu sk\u00e1ld og kennimenn landsins voru margir hvorki ka\u00fe\u00f3lskir n\u00e9 L\u00fatherstr\u00faar til fulls; svo var bezta andlegt sk\u00e1ld \u00e1 d\u00f6gum Gu\u00f0brandar biskups, s\u00edra Einar \u00ed Heyd\u00f6lum, s\u00fdna \u00fea\u00f0 Mar\u00edulj\u00f3\u00f0 hans og s\u00f6ngv\u00edsan af \u00bbStallinum Jes\u00fa Kristi\u00ab (me\u00f0 vi\u00f0laginu: \u00bbvi\u00f0ur s\u00f6ng eg v\u00f6gguna \u00fe\u00edna hr\u00e6ri\u00ab). Sj\u00e1lfur hinn h\u00e1l\u00e6r\u00f0i Brynj\u00f3lfur biskup, er d\u00f3\u00e1ri s\u00ed\u00f0ar en s\u00edra H. P., haf\u00f0i hvorki gleymt gu\u00f0sm\u00f3\u00f0ur d\u00fdrkuninni n\u00e9 krossinum helga; m\u00e1 \u00fev\u00ed n\u00e6rri geta hve si\u00f0ab\u00f3tinni hafi gengi\u00f0 flj\u00f3tt a\u00f0 gagntaka hj\u00f6rtu al\u00fe\u00fd\u00f0unnar.<\/p>\n<p>M\u00e1 vera, a\u00f0 margir hafi gert helzti miki\u00f0 \u00far vol\u00e6\u00f0i \u00feeirrar aldar, en n\u00f3g r\u00f6k m\u00e1 f\u00e6ra fyrir \u00fev\u00ed, a\u00f0 mj\u00f6g v\u00ed\u00f0a str\u00edddi \u00e1 al\u00fe\u00fd\u00f0u manna hugs\u00fdki og sturlun innan fr\u00e1, undir eins og alls konar andstreymi kom utan fr\u00e1. Auk har\u00f0indanna og alls sem \u00e1\u00f0ur er tali\u00f0, b\u00e6ttist vi\u00f0 hin alr\u00e6mda verzlunareinokun, er \u00fej\u00e1\u00f0i og fl\u00e1\u00f0i \u00fej\u00f3\u00f0 vora n\u00e6r \u00fev\u00ed \u00ed tv\u00e6r aldir. Og loks b\u00e6ttist vi\u00f0 galdraf\u00e1ri\u00f0, sem h\u00e9r eins og \u00ed \u00f6\u00f0rum l\u00f6ndum hins n\u00fdja si\u00f0ar fylgdi eins og forynja allri \u00feeirri \u00f6ld. Hinn strangi r\u00e9tttr\u00fana\u00f0ur aldarinnar var \u00fear \u00f6ldungis ekki \u00e1n sakar, hvorki hva\u00f0 grimdarh\u00f6rku st\u00f3rad\u00f3msins snertir, n\u00e9 ofs\u00f3knir galdramanna,\u00fev\u00ed hvar \u00fevi var\u00f0 vi\u00f0 komi\u00f0 skyldu allir, sem sekir \u00fe\u00f3ttu,einkum \u00ed sifjam\u00e1lum, d\u00e6mast eftir l\u00f6gm\u00e1li M\u00f3sesar. Kom \u00fea\u00f0 af hinni f\u00f6stu tr\u00fa, a\u00f0 hvert or\u00f0 og stafur hinna helgu rita v\u00e6ri innbl\u00e1sinn af gu\u00f0i \u2014 kenning, sem flestu illu hefur valdi\u00f0 ,fr\u00e1 d\u00f6gum mi\u00f0aldanna, en magna\u00f0ist me\u00f0 si\u00f0ab\u00f3t L\u00fathers, og er enn barin inn \u00ed f\u00f3lk af hinum f\u00e1fr\u00f3\u00f0ari tr\u00faarflokkum. A\u00f0 galdratr\u00fain yr\u00f0i svo r\u00f6mm, var hins vegar e\u00f0lilegt, \u00fear sem \u00f3ttinn vi\u00f0 dj\u00f6fulinn og hans v\u00e9labr\u00f6g\u00f0 var innr\u00e6ttur \u00fej\u00f3\u00f0inni \u00e1n allrar hj\u00e1lpar og hlif\u00f0ar helgra manna, kirkjugri\u00f0a e\u00f0a tr\u00faar \u00e1 hinn ka\u00fe\u00f3lska hreinsunareld. \u00cd hinum \u00e6gilega strangleika laganna \u00e1tti st\u00f3rmenni\u00f0 Gu\u00f0brandur biskup helzti mikinn \u00fe\u00e1tt, og l\u00edklega jafnan hinu danska valdi; dug\u00f0u \u00fev\u00ed hans m\u00f6rgu rit og b\u00e6kur mi\u00f0ur en skyldi, \u00fe\u00f3tt g\u00f3\u00f0ar v\u00e6ri, enda voru flestar \u00fe\u00fdddar og misjafnlega skildar og keyptar. Vildi biskup um fram alt \u00fe\u00f3knast stj\u00f3rninni og emb\u00e6ttisbr\u00e6\u00f0rum s\u00ednum \u00ed Danm\u00f6rku, og \u00fe\u00f3 einkum \u00ed \u00fev\u00ed, a\u00f0 efla hi\u00f0 unga og n\u00fdja helgivald biskupa og kirkju hins n\u00fdja si\u00f0ar, svo og \u00bbl\u00e6rd\u00f3msins\u00ab, sem \u00e1\u00f0ur h\u00e9t clerus e\u00f0a klerkast\u00e9tt, en n\u00fa studdist vi\u00f0 h\u00e1sk\u00f3lana, og fyrst og s\u00ed\u00f0ast vi\u00f0 yfirbiskupinn, landsherrann sj\u00e1lfan. \u00f6ll \u00feessi maktarv\u00f6ld myndu\u00f0u p\u00e1fad\u00f3m si\u00f0b\u00f3tarinnar. Me\u00f0 r\u00e9tttr\u00faaninni fylgdi a\u00f0 v\u00edsu \u00ed or\u00f0i kve\u00f0nu hi\u00f0 svo nefnda \u00bbevangeliska\u00ab frelsi,sem L\u00father haf\u00f0i pr\u00e9dika\u00f0, bygt \u00e1 sj\u00e1lfu gu\u00f0sor\u00f0i ritningarinnar, og framfylgt var af honum ungum me\u00f0 svo miklum gu\u00f0m\u00f3\u00f0i og sk\u00f6rungsskap, a\u00f0 \u00fea\u00f0 vakti undrun og lifandi vonir me\u00f0al allra nor\u00f0l\u00e6gari \u00fej\u00f3\u00f0a. En \u00f3\u00f0ara en l\u00ed\u00f0a t\u00f3k \u00e1 \u00e6fi hins mikla reformators, og n\u00fd maktarv\u00f6ld t\u00f3ku a\u00f0 s\u00e9r a\u00f0 st\u00fdra og stj\u00f3rna si\u00f0ab\u00f3t hans, yfirgaf \u00ed langa t\u00edma hinn r\u00e9tti andi frelsis og fri\u00f0ar hi\u00f0 mikla umb\u00f3tastarf, og svo f\u00f3r, a\u00f0 vandi er a\u00f0 segja, hvort, eins og \u00fe\u00e1 st\u00f3\u00f0 \u00e1, hin endurb\u00e6tta tr\u00fa hrepti meiri g\u00e6\u00f0i en h\u00fan slepti. \u00dev\u00ed me\u00f0al \u00feess, sem h\u00fan slepti, m\u00e1, einkum telja hi\u00f0 r\u00f6kfasta, arfgenga skipulag kristninnar, e\u00f0a samanhengi s\u00f6gu hennar, og \u00fear \u00e1 ofan t\u00fdndust listir m\u00f3\u00f0urkirkjunnar, l\u00edknarstofnanir hennar, svo og helgi\u00e1hrif hinna\u00a0 \u00f3t\u00f6lulegu mikilmenna og d\u00fdrlinga. Me\u00f0 \u00f6\u00f0rum or\u00f0um, l\u00edf og s\u00e1l hinnar ka\u00fe\u00f3lsku kirkju var eftir skili\u00f0.<\/p>\n<p>En L\u00father og hans f\u00e9lagar voru gu\u00f0smenn og byg\u00f0u betur en \u00feeir vissu fyrir framt\u00ed\u00f0ina. \u00der\u00e1tt fyrir alt rangt og \u00f3fullkomi\u00f0, f\u00e6r\u00f0i si\u00f0ab\u00f3tin \u00fe\u00f3 lj\u00f3s, miki\u00f0 n\u00fdtt lj\u00f3s. H\u00fan, \u00feessi st\u00f3rkostlega andans hreyfing, gaf \u00fej\u00f3\u00f0unum, b\u00e6\u00f0i l\u00fatherskum og ka\u00fe\u00f3lskum, n\u00fdtt og r\u00fdmra andr\u00famsloft, kveykti n\u00fdjar vonir, nyja tr\u00fa, n\u00fdjan gu\u00f0m\u00f3\u00f0; menn v\u00f6knu\u00f0u sem \u00e1 vormorgni og s\u00e1u n\u00fdja sumars\u00f3l leiftra yfir fj\u00f6ll og sk\u00f3ga; andans hetjur og sk\u00f6rungar ur\u00f0u skyndiiega hrifnir, fundu brennandi k\u00f6llun til a\u00f0 syngja gu\u00f0i og frelsaranum n\u00fdjan s\u00f6ng. J\u00f6r\u00f0in var or\u00f0in d\u00f3mkirkja.<\/p>\n<p>\u201eOg \u00fe\u00e1 var drottins dagur,<br \/>\n\u00fe\u00e1 dundu kirkjug\u00f6ng<br \/>\nog himinhringur fagur<br \/>\naf helgum organs\u00f6ng.<br \/>\nUm t\u00e1kn ei tr\u00fain beiddi<br \/>\nog t\u00e1kn ei \u00feurfti sj\u00e1,<br \/>\n\u00fev\u00ed andinn andann leiddi<br \/>\ni allan skilning \u00fe\u00e1&#8220;.<\/p>\n<p>En \u00fe\u00f3tt margt m\u00e6tti telja, sem kveykti og olli si\u00f0ab\u00f3t L\u00fathers, ver\u00f0ur \u00fev\u00ed h\u00e9r. a\u00f0 sleppa, enda er oss meiri \u00fe\u00f6rf a\u00f0 sj\u00e1 galla \u00fe\u00e1, sem fylgdu hinni marglofu\u00f0u si\u00f0ab\u00f3t og fylgja enn, heldur en a\u00f0 elta venjuna og lasta hina g\u00f6mlu kirkju, sem v\u00e9r ekki framar \u00feekkjum. Hitt er v\u00edst, a\u00f0 \u00fea\u00f0 sem sterkast vakti hina fyrstu si\u00f0ab\u00f3tarsk\u00f6runga, var hi\u00f0 eil\u00edfa fagna\u00f0arerindi Jes\u00fa Krists. Hva\u00f0 anna\u00f0 vakti \u00fe\u00e1 Odd Gottsk\u00e1lksson, sem \u00fe\u00fdddi N\u00fdja testamenti\u00f0, Gissur Einarsson, G\u00edsla biskup J\u00f3nsson og Gu\u00f0brand \u00deorl\u00e1ksson? Og hva\u00f0 vakti Hallgr\u00edm P\u00e9tursson sj\u00e1lfan? En r\u00e9tttr\u00faan hans aldar var fremur ranghverfan en r\u00e9tthverfan Krists sanna fagna\u00f0arerindis \u2014 eins og s\u00fa tr\u00faarfr\u00e6\u00f0i kom fr\u00e1 hinum \u00fe\u00fdzku h\u00e1sk\u00f3lum.<\/p>\n<p>Og vilji svo nokkur l\u00fdsa H. P. ver\u00f0ur hann eins a\u00f0 skilja skuggahli\u00f0ar hans aldar eins og hinar bj\u00f6rtu. En til \u00feess a\u00f0 sj\u00e1 hinar bj\u00f6rtu og birta \u00fe\u00e6r \u00fej\u00f3\u00f0 sinn\u00ed, \u00feurfti mikinn g\u00e1fu- og gu\u00f0smann. Og \u00feegar v\u00e9r k\u00f6nnumst vi\u00f0 \u00fea\u00f0,skiljum v\u00e9r fyrst Hallgr\u00edm P\u00e9tursson r\u00e9tt.<\/p>\n<p>\u00d6ll blindni \u00feeirrar aldar og \u00f6ll tr\u00faarblindni fram \u00e1 \u00feennan dag kemur af a\u00f0 menn \u00edmynda s\u00e9r a\u00f0 \u00f6ll bibl\u00edan,hversu h\u00e1leita hluti sem h\u00fan annars geymir, s\u00e9 b\u00f3kstaflega gu\u00f0sor\u00f0 spjaldanna milli, svo allar fjarst\u00e6\u00f0ur hennar margv\u00edslegu rita eigi a\u00f0 r\u00e1\u00f0a meiru en vit og reynsla. Hver var\u00f0 aflei\u00f0ing h\u00e1sk\u00f3lagu\u00f0fr\u00e6\u00f0innar? H\u00fan var s\u00fa, a\u00f0 r\u00e9tttr\u00faunarfr\u00e6\u00f0in hnepti \u00fej\u00f3\u00f0ina undir ok \u00ferenns konar \u00f3tta: \u00f3tta fyrir sj\u00e1lf um gu\u00f0i, alf\u00f6\u00f0urnum, \u00fevi a\u00f0 hans rei\u00f0i s\u00f6g\u00f0u menn a\u00f0 brynni til ne\u00f0sta helv\u00edtis.<br \/>\nSvo kva\u00f0 H. P. sj\u00e1lfur:<\/p>\n<p>\u201egegnum hold, \u00e6\u00f0ar, bl\u00f3\u00f0 og bein<br \/>\nblossi gu\u00f0legrar heiftar skein&#8220;.<\/p>\n<p>Annar \u00f3ttinn var hr\u00e6\u00f0slan fyrir \u00e1r\u00e1sum og valdi dj\u00f6fulsins. Menn hugsu\u00f0u s\u00e9r hann pers\u00f3nu og \u00fe\u00f3 n\u00e1lega alsta\u00f0ar n\u00e1l\u00e6gan, en vi\u00f0 \u00fe\u00e1 tr\u00fa n\u00e6r\u00f0ist aftur og magna\u00f0ist hi\u00f0 \u00f3gurlega aldarf\u00e1r, galdratr\u00fain. Og svo leiddi \u00feri\u00f0ji \u00f3ttinn af hvortveggja hinum: \u00f3ttinn fyrir dau\u00f0anum, \u00f3ttinn fyrir \u00fatsk\u00fafuninni \u00ed \u00feann eil\u00edfa eld, sem vall \u00ed \u00edmyndun manna af biki og brennisteini!<\/p>\n<p>Ef v\u00e9r ihugum \u00feetta n\u00fa, ver\u00f0ur oss \u00f3sj\u00e1lfr\u00e1tt a\u00f0 spyrja: Hvernig gat \u00fej\u00f3\u00f0in \u00feola\u00f0 \u00feetta og deyja ekki af \u00f6rvinglun \u2014 \u00feola\u00f0 \u00feessar \u00f3gnir ofan \u00e1 allar a\u00f0rar \u00fej\u00e1ningar? Mannkyni\u00f0 \u00feolir miki\u00f0. En \u00e1 \u00f3gnir og \u00f6fgar \u00feessarar grimmu r\u00e9tttr\u00faunar hefir f\u00e1tt mint mig betur en andl\u00e1tss\u00e1lmur Hallgr\u00edms P\u00e9turssonar. Me\u00f0an hann haf\u00f0i heilsu og fulla krafta, gat hann hafi\u00f0 anda sinn yfir \u00feessa martr\u00f6\u00f0 og haldi\u00f0 jafnv\u00e6gi s\u00e1lar sinnar, en \u00ed andl\u00e1tss\u00e1lmum sk\u00e1ldsins berst von og \u00f3tti svo \u00e1\u00fereifanlega, a\u00f0 litla s\u00e1larfr\u00e6\u00f0islega \u00feekkingu \u00fearf til a\u00f0 skilja, hvernig \u00f3ttinn og skelfingin p\u00ednir \u00ed dau\u00f0anum s\u00e1l og hjarta gu\u00f0smannsins. V\u00e9r spyrjum undrandi me\u00f0an v\u00e9r lesum s\u00e1lmana:<br \/>\n\u00bbEnn ber eg andar kvein*, \u00bbHerra Jes\u00fa eg hr\u00f3pa \u00e1 \u00feig\u00ab og hinn s\u00ed\u00f0asta, dau\u00f0astr\u00ed\u00f0ss\u00e1lminn: \u00bbGu\u00f0 komi sj\u00e1lfur n\u00fa me\u00f0 n\u00e1\u00f0\u00ab \u2014 v\u00e9r spyrjum undrandi: hven\u00e6r kemur vissan,hven\u00e6r\u00a0 f\u00e6r\u00a0 hinn\u00a0\u00a0 deyjandi gu\u00f0sma\u00f0ur fri\u00f0 og fr\u00f3? V\u00e9r ver\u00f0um \u00feess l\u00edtt varir, en v\u00e9r skiljum hin dj\u00fapu \u00e1hrif aldarinnar \u00e1 hina sj\u00faku, gu\u00f0iv\u00edg\u00f0u s\u00e1l. Meiri bl\u00f3\u00f0hitastunur l\u00edkamlegs og andlegs dau\u00f0astr\u00ed\u00f0s finst, a\u00f0 eg hygg, \u00ed engra \u00fej\u00f3\u00f0a b\u00f3kmentum en vorum. Og hva\u00f0 var \u00fe\u00e1 or\u00f0i\u00f0 af hinum fagnandi sigurlj\u00f3\u00f0um hinna fyrstu Jes\u00fa Krists bl\u00f3\u00f0votta? En \u00feetta p\u00edslarv\u00e6tti H. P. var \u00e1v\u00f6xtur r\u00e9tttr\u00faunar hans \u00f6fugu aldar.<\/p>\n<p><strong>II.<\/strong><br \/>\nV\u00e9r spyrjum aftur: hvernig g\u00e1tu \u00fej\u00f3\u00f0irnar \u00feola\u00f0 \u00feessa tr\u00faarfr\u00e6\u00f0i? Mannkyni\u00f0 \u00feolir miki\u00f0. Seg\u00f0u m\u00f3\u00f0urinni,sem horfir \u00e1 gu\u00f0s k\u00e6rleika og l\u00edfsins d\u00e1semd sk\u00edna \u00ed fyrsta brosi barnsins s\u00edns, seg\u00f0u henni, a\u00f0 afkv\u00e6mi hennar s\u00e9 undir valdi dj\u00f6fulsins, og h\u00fan tr\u00fair \u00fe\u00e9r ekki fremur en a\u00f0 s\u00f3lin \u00e1 himninum s\u00e9 sv\u00f6rt. Seg\u00f0u sakamanninum, sem \u00e1 a\u00f0 l\u00edfl\u00e1tast \u00e1samt unnustu sinni eftir blindum d\u00f3mi fyrir sifjaspell, sem enginn kallar sakn\u00e6m n\u00fa, seg honum, a\u00f0 ekkert nema bl\u00f3\u00f0 Jes\u00fa Krists geti frelsa\u00f0 \u00feau fr\u00e1 gu\u00f0s r\u00e9ttl\u00e1tu rei\u00f0i og eil\u00edfri \u00fatsk\u00fafun. Hann tr\u00fair \u00fe\u00e9r ekki. L\u00edfi\u00f0 hefir f\u00f6st t\u00f6k \u00e1 m\u00f6nnum svo lengi sem s\u00f3lin brosir \u00e1 himninum og einhver vonarsk\u00edma lifir \u00ed hjartanu.<br \/>\nEftir verstu \u00e1f\u00f6llin \u00ed byrjun 17. aldarinnar h\u00e9lt l\u00edf \u00fej\u00f3\u00f0ar vorrar nokkurn veginn g\u00f6mlu lagi, og hven\u00e6r sem afbr\u00e1\u00f0i,l\u00e9tu menn gamm l\u00edfsgle\u00f0innar geisa, e\u00f0a t\u00f3ku s\u00e9r skei\u00f0sprett me\u00f0 sk\u00e1ldi gla\u00f0v\u00e6r\u00f0anna \u00ed Vallanesi. Hinn gamli Adam vill l\u00edka lifa. A d\u00f6gum H. P. var og lengst af allgott \u00e1rfer\u00f0i, r\u00edkismenn voru ekki f\u00e1ir og fr\u00f3\u00f0leikur vi\u00f0 sk\u00f3lana var \u00f3\u00f0um a\u00f0 gl\u00e6\u00f0ast, svo betri lat\u00ednumenn hefir land vort aldrei \u00e1tt en \u00fe\u00e1. Og \u00fe\u00e1 t\u00f3ku aftur a\u00f0 r\u00edsa af d\u00e1i vorar fornu b\u00f3kmentir, og \u00feeirra endurv\u00f6knun a\u00f0 kveykja fj\u00f6r og metna\u00f0 vorra vitrustu og beztu manna; vakna\u00f0i svo sm\u00e1saman \u00feekking n\u00e6stu landa \u00e1 fr\u00e6g\u00f0 og \u00e1g\u00e6ti vorrar fornu tungu og b\u00f3kfr\u00e6\u00f0i. \u00cd \u00feeirri miklu v\u00f6knun \u00e1ttu \u00feeir mestan \u00fe\u00e1tt Arngr\u00edmur hinn l\u00e6r\u00f0i, s\u00edra Magn\u00fas \u00d3lafsson \u00ed Lauf\u00e1s\u00ed, og s\u00ed\u00f0ar biskuparnir Brynj\u00f3lfur og\u00a0 \u00deorl\u00e1kur,\u00a0\u00deorm\u00f3\u00f0ur\u00a0Torfason,\u00a0Stef\u00e1n \u00d3lafsson, H. P. og margir a\u00f0rir \u00e1g\u00e6tir raenu. \u00deessi n\u00fdv\u00f6knun (renaissance) l\u00e9tti st\u00f3rum fargi \u00fej\u00f3\u00f0arinnar, fargi \u00f3ttans og \u00f6rvinglunarinnar; og me\u00f0an Gu\u00f0brandur biskup var a\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0a bibl\u00eduna og me\u00f0 s\u00ednu mikla \u00fereki og snilli a\u00f0 lei\u00f0a nor\u00f0ur til vor hina andlegu strauma si\u00f0ab\u00f3tarinnar, \u00e1 me\u00f0an sat hinn \u00f3\u00fereytandi Arngr\u00edmur fr\u00e6ndi hans vi\u00f0 a\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0a fornfr\u00e6\u00f0i lands vors og senda su\u00f0ur \u00ed l\u00f6ndin strauma b\u00f3kmenta vorra, fr\u00e6g\u00f0ar og tungu. \u00de\u00e1 kom hin mikla m\u00f3tsetning aldarinnar, afturhvarfi\u00f0 fr\u00e1 \u00f6rvinglun og hryg\u00f0lyndi til gamans og gla\u00f0v\u00e6r\u00f0ar. En\u00a0\u00a0 hverfum\u00a0 n\u00fa sn\u00f6ggvast a\u00f0 s\u00f6gu H. P.<\/p>\n<p>Um \u00e6sku hans og uppeldi h\u00f6fum v\u00e9r r\u00fdrar sagnir, og ekki vitum v\u00e9r fyrir hver atvik hinn umkomulausi unglingur hraktist fr\u00e1 fr\u00e6ndum s\u00ednum og f\u00f3r utan. Skyldi hinn n\u00e1mgj\u00f6rvi piltur hafa broti\u00f0 af s\u00e9r hylli hins l\u00e6r\u00f0a og st\u00f3rl\u00e1ta Arngr\u00edms, er \u00fe\u00e1 r\u00e9\u00f0i mestu fyrir st\u00f3li og sk\u00f3la og hn\u00fdst heldur miki\u00f0 \u00ed skj\u00f6l hans og b\u00e6kur ? E\u00f0a skyldi hann me\u00f0 g\u00e1skafullum kve\u00f0lingum hafa komi\u00f0 heldur n\u00e6rri kaunum manna \u00e1 st\u00f3lnum, \u00fe\u00f3tt me\u00f0al annars skynhelgi og yfirdrepsskapur bera ofurli\u00f0i hina str\u00f6ngu ytri gu\u00f0fr\u00e6\u00f0i, \u00fev\u00ed v\u00edst er \u00fea\u00f0, a\u00f0 undramikil si\u00f0aspilling elti \u00feessa \u00f6ld og \u00fea\u00f0 \u00fevi d\u00fdpri sem l\u00f6gin voru strangari? Og enn vil eg b\u00e6ta \u00feeirri getg\u00e1tu vi\u00f0, a\u00f0 hinn ungi H.P., sem eflaust hefir snemma b\u00e6\u00f0i veri\u00f0 \u00edmyndunarr\u00edkur og tr\u00fahneig\u00f0ur, hafi oft og einatt horft \u00e1 eftir hinu \u00f6rvasa st\u00f3rmenni, biskupinum, og spurt sj\u00e1lfan sig, hva\u00f0 ver\u00f0a mundi \u00feegar hans misti vi\u00f0, \u00bbhver mundi \u00fe\u00e1 hans vopnin g\u00f3\u00f0 \u00ed hraustlegar hendur taka\u00ab; og \u00fe\u00e1 hygg eg ekki fjarri a\u00f0 hugsa s\u00e9r, a\u00f0 einhver hulin r\u00f6dd hafi a\u00f0 sveininum hv\u00edsla\u00f0: \u00bb\u00fea\u00f0 skalt \u00fe\u00fa gera; \u00fe\u00fa skalt syngja tr\u00fa og gu\u00f0m\u00f3\u00f0 st\u00f3ra fr\u00e6nda inn \u00ed bl\u00f3\u00f0 og merg \u00fej\u00f3\u00f0ar \u00feinnar!*<\/p>\n<p>Og \u00feegar hann s\u00ed\u00f0ar var einmana \u00ed \u00f3kunnu landi og bar\u00f0i gl\u00f3anda j\u00e1rni\u00f0, ha\u00edi hin sama r\u00f6dd hv\u00edsla\u00f0: \u00bbEins og neistarnir flj\u00faga v\u00ed\u00f0svegar undan hamri \u00fe\u00ednum, svo munu gneistar brennanda tr\u00faarelds flj\u00faga \u00fat fr\u00e1 munni \u00fe\u00ednum,og \u00fe\u00fa skalt kve\u00f0a \u00bbheilaga gl\u00f3\u00f0 \u00ed fre\u00f0nar \u00fej\u00f3\u00f0ir*! \u00c6fiatri\u00f0i\u00a0 sk\u00e1ldsins er engin \u00fe\u00f6rf a\u00f0 telja h\u00e9r.\u00der\u00edtugur t\u00f3k hann prestsv\u00edgslu og \u00fej\u00f3na\u00f0i s\u00f6fnu\u00f0um \u00far \u00fev\u00ed vi\u00f0 vaxandi \u00e1lit og efnahag, unz lik\u00fer\u00e1in t\u00f3k hann, svo hann loks var\u00f0 a\u00f0 skila af s\u00e9r s\u00ednu k\u00e6ra Saurb\u00e6jarbrau\u00f0i, fimm \u00e1rum fyrir andl\u00e1t sitt. \u00deetta n\u00e6gir h\u00e9r um hans ytri \u00e6fikj\u00f6r.<\/p>\n<p>Hann anda\u00f0ist sextugur. H. P. heflr aldrei veri\u00f0 mikill \u00e1 lofti e\u00f0a veraldarma\u00f0ur, en gla\u00f0v\u00e6r og jafnlyndur, svo hann mun l\u00edti\u00f0 hafa breyzt hvort heldur hann \u00e1tti vi\u00f0 me\u00f0l\u00e6ti a\u00f0 b\u00faa e\u00f0a m\u00f3tl\u00e6ti. Glens- og kesknissk\u00e1ld hefir hann aldrei m\u00e1tt heita, \u00fe\u00f3tt sumir hafi eigna\u00f0 honum \u00fdmsa kve\u00f0linga, sem meira l\u00edkjast \u00f6\u00f0rum. En \u00e1deilulj\u00f3\u00f0 l\u00e9t honum vel a\u00f0 yrkja; \u00e1stalj\u00f3\u00f0 eru engin til eftir hann n\u00e9 nokkrar heimslistarv\u00edsur. R\u00edmum hans og bibl\u00edus\u00e1lmum \u00fearf og ekki a\u00f0 l\u00fdsa, alt sl\u00edkt einkennir meira t\u00edzku aldarinnar en hann. Af veraldarkve\u00f0skap hans tekur kv\u00e6\u00f0i\u00f0 Aldarh\u00e1ttur \u00f6lln \u00f6\u00f0ru fram af \u00f6llum hans t\u00e6kif\u00e6rislj\u00f3\u00f0um.<\/p>\n<p>Samheudur hans eru sumar hrein snild, og s\u00f6mulei\u00f0is sm\u00e1lj\u00f3\u00f0in: \u00bbUngum er \u00fea\u00f0 allra bezt\u00ab, og \u00bbSkyldir erum vi\u00f0 skeggkarl tveir\u00ab, svo og ungmenna b\u00e6nir og s\u00f6ngvar, \u2014 \u00fea\u00f0 alt lifir enn \u00e1 v\u00f6rum \u00fej\u00f3\u00f0ar vorrar. Bezt skilst H. P. ef hann er borinn saman vi\u00f0 beztu sk\u00e1ld samti\u00f0ar hans: s\u00edra Gu\u00f0mund \u00e1 Felli, s\u00edra Sigur\u00f0 \u00ed Presth\u00f3lum, Lauf\u00e6singana s\u00edra Magn\u00fas og s\u00edra J\u00f3n, svo og Austfir\u00f0ingana og einkum \u00fej\u00f3\u00f0sk\u00e1ldi\u00f0 s\u00edra Stef\u00e1n \u00ed Vallanesi, sem fr\u00e6gastur var\u00f0, og h\u00e6gast er a\u00f0 bera saman vi\u00f0 H. P. St. \u00d3l. vir\u00f0ist f\u00e1tt hafa kve\u00f0i\u00f0 framan af \u00e6fi sinni nema keskikv\u00e6\u00f0i me\u00f0 litlu si\u00f0legu gildi og me\u00f0 l\u00edtilli mann\u00fa\u00f0; er s\u00fa m\u00f3ts\u00f6gn mikil, a\u00f0 sj\u00e1 sl\u00edkan urmul af \u00e6rsla- og l\u00e9tt\u00fa\u00f0arlj\u00f3\u00f0ager\u00f0 \u00e1 svo alv\u00f6rugefinni \u00f6ld. H. P. orti aldrei flim, og ger\u00f0i sjaldan gys a\u00f0 al\u00fe\u00fd\u00f0unni, en St. \u00d3l. s\u00ed og \u00e6, en aldrei um h\u00f6f\u00f0ingja, en \u00fe\u00e1 helzt tyfta\u00f0i H. P. \u00ed s\u00ednum \u00e1deilum. St. \u00d3l. kva\u00f0 \u00e1stalj\u00f3\u00f0, og \u00fea\u00f0 f\u00f6gur og \u00e1g\u00e6t svo a\u00f0 enn eru til, H. P. engin og engar rei\u00f0hestav\u00edsur. St. \u00d3l.var skrautmenni og gl\u00e6sima\u00f0ur, en H. P. l\u00e9t sem minst \u00e1 s\u00e9r bera. S\u00ed\u00f0ar \u00e1 \u00e6finni ger\u00f0i St. \u00d3l. mikla bragarb\u00f3t,og\u00a0eru\u00a0eftir\u00a0 hann\u00a0enn\u00a0yfir\u00a0100 s\u00e1lmar og andleg lj\u00f3\u00f0.Vi\u00f0\u00a0umvendan\u00a0s\u00edna\u00a0 kannast\u00a0hann\u00a0sj\u00e1lfur \u00ed frumlegasta s\u00e1lmi sinum:\u00a0 \u00bbMargt er manna b\u00f6li\u00f0\u00ab.<\/p>\n<p>Eg var ungur ma\u00f0ur,<br \/>\nalheill, s\u00e6ll og gla\u00f0ur,<br \/>\nl\u00e9k vi\u00f0 holdsins h\u00e1tt &#8211;<br \/>\nEn er tvisvar tvenna<br \/>\ntaldist b\u00fainn a\u00f0 renna<br \/>\ntugina \u00e6fi af:<br \/>\nh\u00f3fst upp heilsur\u00e1ni\u00f0,<br \/>\nhvarf hi\u00f0 fyrra l\u00e1ni\u00f0,<br \/>\nalt sem au\u00f0nan gaf.<\/p>\n<p>Vel m\u00e1 \u00feeim tveimur h\u00f6fu\u00f0sk\u00e1ldum saman l\u00edkja.\u00der\u00e1tt fyrir m\u00f3tsetningarnar m\u00e6ttust i \u00feeim tv\u00f6 fegurstu og \u00fe\u00f6rfustu lj\u00f3s \u00feeirrar aldar; og \u00fe\u00f3tt snild H. P. v\u00e6ri h\u00e1leitari og meiri, var gla\u00f0v\u00e6r\u00f0 St. \u00d3l. litlu \u00f3\u00fearfari \u00fej\u00f3\u00f0inni en alvara hins. L\u00edfi\u00f0 er fult m\u00f3tsetninga og \u00fearf margt \u00ed b\u00fa a\u00f0 leggja.<\/p>\n<p>Flestir l\u00e6rd\u00f3msmenn \u00e1 \u00feeirri \u00f6ld l\u00f6g\u00f0u stund \u00e1 fornfr\u00e6\u00f0i vora, eins og \u00e1\u00f0ur er sagt, og sk\u00f6ru\u00f0u, auk Arngr\u00edms l\u00e6r\u00f0a, einkum \u00fer\u00edr lands vors prestar fram \u00far um daga H. P. \u00dea\u00f0 voru \u00feeir s\u00edra Magn\u00fas \u00ed Lauf\u00e1si, sem fyrstur reyndi a\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0a Eddu, Stef\u00e1n \u00d3lafsson, sem \u00fe\u00fdddi V\u00f6lusp\u00e1 og H. P. sem \u00fe\u00fdddi v\u00edsur \u00far Olafs konungs s\u00f6gu Tryggvasonar. Og \u00fe\u00f3tt \u00f6ll v\u00edsindaleg \u00feekking \u00e1 fornfr\u00e6\u00f0i vorri v\u00e6ri \u00fe\u00e1 \u00ed bernsku, s\u00fdna v\u00edsur \u00feessara allra,a\u00f0 hin forna list l\u00e1 \u00feeim n\u00e6rri, S\u00edra Magn\u00fas, sem d\u00f3 1636, kva\u00f0 \u00feessa v\u00edsu til Fr\u00eds kanslara:<\/p>\n<p>\u201eHeyri\u00f0 hildar sk\u00fara<br \/>\nhefjendur m\u00e1l stefja:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00ab<br \/>\ngust ber golnis yztu<br \/>\ngj\u00e1lfur \u00far nor\u00f0urh\u00e1lfu.<br \/>\nGr\u00ed\u00f0ar girnist ve\u00f0ur<br \/>\ng\u00f6fugs vinar j\u00f6fra,<br \/>\nlofi a\u00f0 hreyfa, sem lifi<br \/>\nl\u00f6nd me\u00f0an bryddast s\u00f6ndum&#8220;.<\/p>\n<p>Snjallari er \u00fe\u00f3 v\u00edsa St. \u00d3l., s\u00fa er hann kva\u00f0 ungur me\u00f0an sveinar Brynj\u00f3lfs biskups hl\u00f3\u00f0u v\u00f6r\u00f0u \u00e1 fornmannslei\u00f0i:<\/p>\n<p>\u201eSt\u00f3\u00f0 of steindu sm\u00ed\u00f0i<br \/>\nsta\u00f0ur fornmanns hla\u00f0inn,<br \/>\nhl\u00f3\u00f0u a\u00f0 herrana bo\u00f0i<br \/>\nhei\u00f0i\u00f0 teikn yfir lei\u00f0i.<br \/>\nHaugnr var h\u00e1r og fagur<br \/>\nhrundinn saman \u00e1 grundu<br \/>\nen draugur dimmur og magur<br \/>\ndrundi i bj\u00f6rgum undir&#8220;.<\/p>\n<p>En l\u00edkust fornv\u00edsum er v\u00edsa H. P. \u00fe\u00e1 er hann kvaddi G\u00edsla \u00e1 Hl\u00ed\u00f0arenda og a\u00f0ra vini s\u00edna:<\/p>\n<p>\u201eHodda gengur staf studdur,<br \/>\nstir\u00f0f\u00e6ttur me\u00f0al vir\u00f0a,<br \/>\n(bur\u00f0i bar betri for\u00f0um)<br \/>\nBaldur at G\u00edsla tjaldi.<br \/>\nHann vill si\u00f0sta sinni<br \/>\nse\u00f0jendur h\u00e9r kve\u00f0ja<br \/>\nd\u00fdrbliks hungurs darra<br \/>\nd\u00e1\u00f0kunnuga runna&#8220;.<\/p>\n<p><strong>III.<\/strong><br \/>\n\u00deegar v\u00e9r svo vir\u00f0um H. P. fyrir oss sem s\u00e1lmask\u00e1ld \u00abing\u00f6ngu, megum v\u00e9r sleppa \u00f6llum sambur\u00f0i; \u00ed \u00feeirri grein ber hann h\u00f6fu\u00f0 og her\u00f0ar eigi einungis yfir alla samt\u00ed\u00f0armenn s\u00edna h\u00e9rlenda, heldur \u00f6ll s\u00e1lmask\u00e1ld vor,sem s\u00ed\u00f0an hafa lifa\u00f0. Valda \u00fev\u00ed hans s\u00e9rst\u00f6ku g\u00e1fur og gu\u00f0m\u00f3\u00f0ur. \u00de\u00f3tt \u00fe\u00e1 og s\u00ed\u00f0an hafi veri\u00f0 ort einst\u00f6k gu\u00f0r\u00e6kin lj\u00f3\u00f0 jafn f\u00f6gur og hr\u00edfandi, hafa \u00feau veri\u00f0 stutt og \u00e1 stangli; er margt \u00e1 milli a\u00f0 yrkja einn og einn \u00e1g\u00e6tan s\u00e1lm, og samstiltan flokk margra s\u00e1lma, eins og p\u00edningars\u00e1lmar H. P. eru. N\u00fa \u00fe\u00f3tt t\u00edminn, sem li\u00f0inn er fr\u00e1 mi\u00f0ri 17. \u00f6ld, er s\u00e1lmarnir voru ortir, hafi a\u00f0 vissu leyti haft \u00e1hrif \u00e1 s\u00e1lma \u00feessa e\u00f0a sko\u00f0un manna \u00e1 \u00feeim, svo st\u00f3rbyltingar\u00edkur, sem s\u00e1 langi t\u00edmi hefir veri\u00f0, \u00fe\u00e1 m\u00e1 fullyr\u00f0a, a\u00f0 \u00e1lit H. P. s\u00e9 jafnmiki\u00f0 enn hj\u00e1 \u00fej\u00f3\u00f0 vorri sem \u00fea\u00f0 var fyrir 200 \u00e1rum s\u00ed\u00f0an. Margir eru a\u00f0 v\u00edsu, e\u00f0a allflestir, fallnir fr\u00e1 r\u00e9tttr\u00faargu\u00f0fr\u00e6\u00f0i 17. aldarinnar, en a\u00f0g\u00e6tandi er, a\u00f0 tr\u00fahneig\u00f0um m\u00f6nnum gerir \u00fea\u00f0 minna til \u00fe\u00f3tt sko\u00f0anaskifti ver\u00f0i i tr\u00faarefnum, menn elska eins fyrir \u00fea\u00f0 hina miklu andr\u00edkish\u00f6funda. Tr\u00fa er anna\u00f0 og meira en tr\u00faarfr\u00e6\u00f0i. Eins og fyrrum var sagt, a\u00f0 allar g\u00f6tur l\u00e6gi til R\u00f3maborgar, svo liggja og allir vegir s\u00e1larinnar sanna og r\u00e9tta lei\u00f0 ef lifandi \u00fer\u00e1 eftir gu\u00f0i r\u00e6\u00f0ur fer\u00f0inni. \u00deannig rata\u00f0i t\u00fdndi sonurinn torlei\u00f0i\u00f0 heim* til f\u00f6\u00f0ursins, og getur \u00fe\u00f3 l\u00edkingin \u00feess eins um tr\u00fafr\u00e6\u00f0i hans, sem felst \u00ed or\u00f0unum: \u00bbEg vil taka mig til og fara heim til f\u00f6\u00f0ur m\u00edns*. \u00dea\u00f0 var n\u00f3g. Alf\u00f6\u00f0urnum himneska\u00a0 er n\u00f3g a\u00f0 treysta \u2014 og honum ver\u00f0a menn a\u00f0 treysta, \u00fe\u00f3tt ekki ver\u00f0i fyr en foki\u00f0 er \u00ed \u00f6ll skj\u00f3l og ekkert eftir\u00a0 af heimsins g\u00e6\u00f0um og v\u00edsindum nema drafi\u00f0 sv\u00ednanna.<\/p>\n<p>\u00deessa tr\u00faar- og l\u00edfssko\u00f0un hefir og vort mikla tr\u00faarsk\u00e1ld gj\u00f6rla \u00feekt, \u00fe\u00f3tt hnnn oftar fylgdi kenningarkr\u00f6fum sinnar t\u00ed\u00f0ar \u2014 kendi og bo\u00f0a\u00f0i \u00ed t\u00edma og \u00f3t\u00edma hina kirkjulegu s\u00e1luhj\u00e1parlei\u00f0 gegnum Krists f\u00f3rnardau\u00f0a. F\u00f3rnar-e\u00f0a fri\u00f0\u00fe\u00e6gingartr\u00fain stafar a\u00f0 v\u00edsu fr\u00e1 bernskut\u00ed\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0anna, \u00fev\u00ed a\u00f0 mannkyni\u00f0 hefir jafnan \u00f3sj\u00e1lfr\u00e1tt fundi\u00f0 til s\u00edns \u00f3umr\u00e6\u00f0ilega skorts \u00e1 \u00feeirri hr\u00f3sun, sem fyrir gu\u00f0i gildir. S\u00fa tr\u00fa finst og fj\u00f6ldanum e\u00f0lileg og \u00f3missandi. En hinsvegar \u00feykir enginn efi \u00e1, a\u00f0 drottinn vor og meistari bo\u00f0a\u00f0i enga tr\u00faarfr\u00e6\u00f0i, heldur kendi eins og s\u00e1 er vald haf\u00f0i, kendi framar \u00f6llu \u00f6\u00f0ru gu\u00f0s eil\u00edfa fa\u00f0erni og hvernig k\u00e6rleikans alm\u00e1ttugi fa\u00f0mur stendur opinn \u00f6llum hans b\u00f6rnum, skilyr\u00f0islaust. \u00deessi skilningur er mj\u00f6g algengur \u00e1 vorum d\u00f6gum, og kalla margir hinir fr\u00e6gustu kennimenn hann a\u00f0al-fagna\u00f0arerindi Jes\u00fa. \u00deykir n\u00fa m\u00f6rgum \u00far v\u00f6ndu a\u00f0 r\u00e1\u00f0a, einkum \u00feeim, sem vanir eru a\u00f0 festa hugann fremur vi\u00f0 l\u00f6gfesta tr\u00faarfr\u00e6\u00f0i en sj\u00e1lfa tr\u00fana, sem allan efa sigrar. Og s\u00f6nn og lifandi tr\u00fa talar \u00ed s\u00e1lmum H. P., hva\u00f0a tr\u00faarb\u00faning sem or\u00f0 hans eru \u00edkl\u00e6dd. Fyrst og s\u00ed\u00f0ast talar hann til vor og vottar sitt lifandi elskusamband vi\u00f0 endurlausnara sinn. Hann m\u00e1tti vel segja me\u00f0 postulanum: \u00bbEg lifi, \u00fe\u00f3 ekki eg,heldur lifir Kristur \u00ed m\u00e9r\u00ab. A\u00f0 svo m\u00e6ltu skulum v\u00e9r a\u00f0 endingu stuttlega vir\u00f0a fyrir oss p\u00edningars\u00e1lmana.<br \/>\nTildr\u00f6g \u00feess a\u00f0 hann r\u00e9\u00f0ist \u00ed \u00fea\u00f0 st\u00f3rvirki, a\u00f0 yrkja s\u00e1lma fyrir hvern dag f\u00f6stunnar \u00fat af p\u00edningars\u00f6gu Krists \u2014\u00a0 \u00feau tildr\u00f6g m\u00e1 hugsa a\u00f0 hafi veri\u00f0 \u00feessi:<br \/>\nHann var n\u00fa \u00e1 bezta skei\u00f0i, leiddur af gu\u00f0legri forsj\u00f3n \u00far \u00f6rbirg\u00f0 og umkomuleysi til \u00feeirrar st\u00f6\u00f0u, er hann haf\u00f0i \u00f3ska\u00f0 s\u00e9r, og n\u00e1\u00f0 hylli og \u00e1liti beztu manna \u00fej\u00f3\u00f0ar sinnar; hv\u00ed skyldi honum \u00fe\u00e1 ekki hafa komi\u00f0 \u00ed hug \u2014 ef ekki \u00e1\u00f0urnefndir hugsj\u00f3nadraumar, \u00fe\u00e1 samt s\u00fa innri skylda e\u00f0a k\u00f6llun, a\u00f0 b\u00e6ta og fullkomna \u00e6fistarf Gu\u00f0brandar biskups me\u00f0 g\u00e1fu \u00feeirri, er hann fann a\u00f0 gu\u00f0 haf\u00f0i l\u00e1na\u00f0 honum. Hann fann til \u00feess, a\u00f0 hin m\u00f6rgu g\u00f3\u00f0u rit fr\u00e1 H\u00f3lum h\u00f6f\u00f0u sinn galla: \u00feau voru f\u00e6st frumritu\u00f0 \u00e1 \u00edslenzka tungu. \u00dar \u00fev\u00ed hefir hann gjarnan vilja\u00f0 b\u00e6ta. E\u00f0a mun hann ekki \u00fe\u00e1 \u00ed upphafi fyrirt\u00e6kis s\u00edns hafa \u00e1kalla\u00f0 drottinn \u00e1 l\u00edkan h\u00e1tt og hann s\u00ed\u00f0ar ger\u00f0i i versinu: \u00bbGef \u00fe\u00fa a\u00f0 m\u00f3\u00f0urm\u00e1li\u00f0 mitt, minn drottinn \u00feess eg bei\u00f0i, fr\u00e1 allri villu kl\u00e1rt og kvitt krossins or\u00f0 \u00feitt \u00fat brei\u00f0i?* Eitt er v\u00edst: \u00e1setningur hans hefir fyrirfram veri\u00f0\u00a0\u00a0 fast\u00e1kve\u00f0inn\u00a0\u00a0 og helga\u00f0ur me\u00f0 b\u00e6n og fyrirhyggju \u2014\u00a0 alt hva\u00f0 m\u00e1l, formogt\u00f3naval snerti. \u00dev\u00ed eins og J\u00f3nas J\u00f3nsson s\u00f6ngfr\u00e6\u00f0ingur hefir s\u00fdnt og sanna\u00f0,hefir val t\u00f3nanna eftir textum og efnisbl\u00e6 \u00feeirra veri\u00f0 af sk\u00e1ldinu grundvalla\u00f0 \u00e1 fullri lista\u00feekkingu \u00feeirra t\u00edma.Eru og l\u00f6gin, engu s\u00ed\u00f0ur en efni og or\u00f0f\u00e6ri, einmitt \u00fea\u00f0, sem haldi\u00f0 hefir s\u00e1lmunum n\u00fdjum og lifandi \u00e1 v\u00f6rum \u00fej\u00f3\u00f0ar vorrar alt til \u00feessa dags. T\u00edu \u00e1r er m\u00e6lt a\u00f0 verki\u00f0 hafi yfirsta\u00f0i\u00f0, og er hann lauk \u00fev\u00ed hafi hann veri\u00f0 h\u00e1lffimtugur; fer og fjarri \u00fev\u00ed a\u00f0 nokkur afturfara- e\u00f0a vanheilsumerki finnist \u00e1 s\u00e1lmunum, heldur er \u00fev\u00ed l\u00edkast, a\u00f0 h\u00f6fundinum hafi vaxi\u00f0 \u00e1smegin eftir \u00fev\u00ed sem verki\u00f0 lengdist, og \u00fea\u00f0 svo, a\u00f0 s\u00ed\u00f0ari tveir fimtu partar s\u00e1lmanna eru berlega bezt ortir og jafnastir. Tv\u00e6r a\u00f0alhli\u00f0ar p\u00edningars\u00e1lmanna vil eg benda \u00e1, fyrst hina si\u00f0fr\u00e6\u00f0ilegu,en si\u00f0an hina tr\u00faarlegu, \u00fe\u00f3tt tr\u00fa og si\u00f0aspeki fylgist a\u00f0 \u00ed \u00f6llum g\u00f3\u00f0um s\u00e1lmakve\u00f0skap. A\u00f0 \u00f6\u00f0ru leyti er ekkert hagr\u00e6\u00f0i a\u00f0 benda \u00e1 nokkur s\u00e9rst\u00f6k einkenni \u00e1 \u00feessum s\u00e1lmum, svo heilsteyptir og sj\u00e1lfum s\u00e9r likir eru \u00feeir,en \u00fea\u00f0 einkennir \u00e1rei\u00f0anlega s\u00e1lma H. P., a\u00f0 hvar sem menn hitta vers innan um annara manna s\u00e1lma, bera Hallgr\u00edms af eins og gull af eiri. Hitt er og einstakt,hve hreinu og e\u00f0lilegu \u00edslenzku m\u00e1li sk\u00e1ldi\u00f0 hefir kunna\u00f0 a\u00f0 halda s\u00e1lmana \u00fat, a\u00f0 f\u00e1einum or\u00f0um og hendingum undanteknum, \u00fear sem m\u00e1lleysur og hvers konar smekkleysur og l\u00fdti var almenn t\u00edzka \u00e1 sk\u00e1ldsins d\u00f6gum, enda stingur s\u00fa list hans \u00ed st\u00faf vi\u00f0 flest anna\u00f0, sem hann sj\u00e1lfur orti \u2014 nema hi\u00f0 allra vanda\u00f0asta og frumlegasta, eins og aldarh\u00e1ttinn, og hinn fr\u00e6ga s\u00e1lm: \u00bbAlt eins og bl\u00f3mstri\u00f0 eina\u00ab. Og \u2014 \u00fea\u00f0 er satt \u2014 eitt er yfirleitt sem einkennir p\u00edningars\u00e1lmana, ef r\u00e9tt er athuga\u00f0, og \u00fea\u00f0 er hin \u00f3venju-skarplega heimf\u00e6rsla texta og d\u00e6ma upp \u00e1 daglegt l\u00edf og reynslu, enda fylgja \u00fear me\u00f0 sifeld spakm\u00e6li og heilr\u00e6\u00f0i, svo fast og hnyttilega or\u00f0u\u00f0,a\u00f0 \u00feau skor\u00f0ast i minni manna. Um heimf\u00e6rslulist sk\u00e1ldsins skal eg tilf\u00e6ra nokkur d\u00e6mi \u00far fyrri helmingi s\u00e1lmanna, \u00fear sem \u00feau finnast flest:<\/p>\n<p>1. s\u00e1lmur.\u00a0\u00a0\u00ed\u00a0\u00a0\u00feeim\u00a0fagurbli\u00f0a\u00a0s\u00e1lmi byrjar\u00a0sk\u00e1ldi\u00f0 heimf\u00e6rslu Krists p\u00ednu me\u00f0 \u00feessu versi lit af lofs\u00f6ngnum:<\/p>\n<p>Lausnarans venju l\u00e6r og halt,<br \/>\nlofa \u00feinn gu\u00f0 og d\u00fdrka skalt;<br \/>\nb\u00e6narlaus aldrei byrju\u00f0 s\u00e9<br \/>\nburtf\u00f6r af \u00fe\u00ednu heimili.<\/p>\n<p>\u00cd 4. s.\u00a0\u00a0 \u00fat\u00a0 af\u00a0 svefni\u00a0\u00a0 l\u00e6risveinanna\u00a0\u00a0eru\u00a0hin\u00a0 ind\u00e6lu vers (8.\u201415.):<\/p>\n<p>Mig hefur lj\u00fafur lausnarinn, o.s.frv.<\/p>\n<p>\u00cd 5. s. \u00fat af komu \u00f3vinanna \u00ed grasgar\u00f0inn:<\/p>\n<p>Ver\u00f0ur \u00fea\u00f0 oft, \u00fe\u00e1 varir minst,<br \/>\nvoveifleg h\u00e6tta b\u00fain finst,<br \/>\nein n\u00f3tt er ei til enda trygg,<br \/>\na\u00f0 \u00fev\u00ed \u00e1 kv\u00f6ldin s\u00e1l m\u00edn hygg.<\/p>\n<p>\u00cd 6. s. um koss J\u00fadasar:<\/p>\n<p>Munnur \u00feinn, a\u00f0 eg meina,<br \/>\nminnist vi\u00f0 Jes\u00fam bert,<br \/>\n\u00fe\u00e1 hold og bl\u00f3\u00f0 hans hreina<br \/>\nh\u00e9r f\u00e6r \u00fe\u00fa, s\u00e1l min, snert.<\/p>\n<p>\u00cd\u00a0 7. s. hin hjartn\u00e6mu tv\u00f6 vers er byrja svo:<\/p>\n<p>Kv\u00f6l sina Jes\u00fas kallar.<br \/>\nOg\u00a0\u00a0\u00de\u00fa m\u00e1tt \u00feig \u00fear vi\u00f0 hugga.<\/p>\n<p>\u00cd 8. s. hin alkunnu vers (13.\u201417.) er byrja svo:<\/p>\n<p>N\u00fa stendur yfir min n\u00e1\u00f0art\u00ed\u00f0.<\/p>\n<p>\u00cd 9. s. \u00fat af fl\u00f3tta l\u00e6risveinanna:<\/p>\n<p>\u00c1n drottins r\u00e1\u00f0a er a\u00f0sto\u00f0 manns<br \/>\ni engu minsta gildi, o. s. frv.<\/p>\n<p>\u00cd 10. s. er \u00feetta sk\u00f6rulega vers:<\/p>\n<p>Jes\u00fas vill a\u00f0 \u00fe\u00edn kenning kl\u00e1r<br \/>\nkr\u00f6ftug s\u00e9 hrein og opinsk\u00e1r,<br \/>\nlik hvellum l\u00fa\u00f0urs hlj\u00f3mi, o. s. frv.<\/p>\n<p>\u00cd 11. s. \u00feetta kjarnyrta vers:<\/p>\n<p>Koleldi kveyktum jafnast, o. s. frv.<\/p>\n<p>\u00dar 14. s. m\u00e1 minna \u00e1 \u00feetta vers:<\/p>\n<p>\u00d3kendum \u00fe\u00e9r, \u00fe\u00f3 aumur s\u00e9,<br \/>\naldrei til leg\u00f0u h\u00e1\u00f0 n\u00e9 sp\u00e9,<br \/>\n\u00fe\u00fa veizt ei hvern \u00fe\u00fa hittir \u00fear,<br \/>\nheldur en \u00feessir Gy\u00f0ingar.<\/p>\n<p>\u00cd\u00a0\u00feeim s\u00e1lmi tekur sk\u00e1ldi\u00f0 og \u00e1 drepmeini sinnar aldar:<\/p>\n<p>S\u00e1 sem gu\u00f0s n\u00e1\u00f0 og sannleikann<br \/>\ns\u00e9r, \u00feekkir, veit og skynja kann,<br \/>\nkukl og fj\u00f6lkyngi kynnir s\u00e9r,<br \/>\nKa\u00edfas \u00fer\u00e6lum verri er.<\/p>\n<p>16. s.\u00a0\u00a0 (um\u00a0\u00a0 i\u00f0run\u00a0 J\u00fadasar)\u00a0\u00a0 er\u00a0 hin minnilegasta vi\u00f0v\u00f6run \u00ed \u00f6llum s\u00e1lmunum.<br \/>\n\u00cd 19. s. er og \u00feetta kr\u00f6ftuga a\u00f0v\u00f6runaror\u00f0:<\/p>\n<p>Rannsaka s\u00e1l min, or\u00f0 \u00fea\u00f0 \u00f6rt, \u2014<br \/>\neins og versi\u00f0 (\u00ed 15. s.):<\/p>\n<p>En \u00fe\u00fa, sem \u00e1tt a\u00f0 vera<br \/>\n\u00fatvalinn drottins \u00fej\u00f3n?<\/p>\n<p>\u00dear og v\u00ed\u00f0ar talar H. P. til emb\u00e6ttisbr\u00e6\u00f0ra sinna.<br \/>\n\u00cd 21. s. eru og mj\u00f6g hjartn\u00e6mar heimf\u00e6rslur.<br \/>\n\u00cd 28. s. vil eg benda \u00e1 versi\u00f0:<\/p>\n<p>Eg spyr, hva\u00f0 veldur, \u00f3dyg\u00f0 flest, o. s. frv.<\/p>\n<p>T\u00edmi og r\u00fam meina m\u00e9r a\u00f0 telja fleiri d\u00e6mi,\u00a0svo a\u00f0 eg\u00a0ver\u00f0\u00a0a\u00f0\u00a0sleppa\u00a0mestu\u00a0 af spakm\u00e6lum og snillyr\u00f0um s\u00e1lmanna, sem gert hafa \u00fe\u00e1 a\u00f0 kristnum H\u00e1vam\u00e1lum \u00feessa lands.<br \/>\nEn svo er eftir hin tr\u00faarlega hli\u00f0in, er eg nefndi, og hin sk\u00e1ldskaparlega. \u00deeirri hli\u00f0 m\u00e1 l\u00fdsa \u00ed f\u00e1m or\u00f0um. Tr\u00fa sk\u00e1ldsins er \u00e1valt hin sama, heit, f\u00f6st og vakandi. Tr\u00fa hans og andr\u00edki ver\u00f0ur ekki a\u00f0skili\u00f0. \u00de\u00f3 er munur s\u00e1lmanna, sem fer nokku\u00f0 eftir textunum, \u00fear e\u00f0 sumir \u00f6rfa meir til andr\u00edkis en a\u00f0rir; r\u00fdrir s\u00e1lmar finnast hvergi \u00ed flokknum, en andr\u00edkisminstir vir\u00f0ast vera s\u00e1lm. \u00bbP\u00edlatus haf\u00f0i pr\u00f3fa\u00f0 n\u00fa\u00ab og \u00bbH\u00e9r \u00fe\u00e1 um gu\u00f0s son heyr\u00f0i* (20. og 26. s.). Fr\u00e1 sj\u00f3narmi\u00f0i listar og andagiftar eru til\u00ferif sk\u00e1ldsins e\u00f0a sprettir eftirtektaver\u00f0ast \u2014 sprettir fr\u00e1 l\u00e6gri st\u00f6\u00f0 til h\u00e6rri \u00ed me\u00f0fer\u00f0 textanna. \u00dear s\u00e9st bezt listama\u00f0urinn, sem aldrei fer \u00fe\u00f3 h\u00e6rra en svo, a\u00f0 hann sv\u00ed\u00f0ur ekki v\u00e6ngina \u00e1 fluginum, n\u00e9 lendir \u00ed \u00f3g\u00f6ngum r\u00edmleysu, ibur\u00f0ar e\u00f0a myrkurs. Er \u00f3\u00fearfi og m\u00e1ske villandi, a\u00f0 l\u00fdsa me\u00f0 d\u00e6mum sk\u00e1ldskap H. P. og hin l\u00fdrisku\u00a0 til\u00ferif eru \u00feess e\u00f0lis, a\u00f0 \u00feau hr\u00edfa, og \u00fe\u00e1 er alt fengi\u00f0.<\/p>\n<p>Deila m\u00e1 um hverjir s\u00e1lmarnir s\u00e9u beztir, og hverjir \u00e6\u00f0ri e\u00f0a \u00f3\u00e6\u00f0ri, en ekki \u00e1 s\u00e1 samanbur\u00f0ur vi\u00f0 h\u00e9r. Eg vil benda \u00e1 hinn merkilega s\u00e1lm: \u00bbGreinir Jes\u00fas um gr\u00e6na tr\u00e9\u00f0\u00ab. \u00dear eins og \u00ed \u00f6\u00f0rum s\u00e1lmum sk\u00fdrir sk\u00e1ldi\u00f0 gl\u00f6gt og sk\u00fdrt fr\u00e1 r\u00e9tttr\u00fana\u00f0i aldar sinnar, en \u00ed \u00feessum s\u00e1lmi s\u00fdnir hann \u00ed ni\u00f0urlagi s\u00e1lmsins einna bezt s\u00edna mildu og hjartn\u00e6mu andr\u00edkisg\u00e1fu, sem verpur gu\u00f0legum n\u00e1\u00f0argeislum yfir hina h\u00f6r\u00f0u tr\u00fafr\u00e6\u00f0i \u00fe\u00e1 er hann kve\u00f0ur:<br \/>\n\u00bbVisna\u00f0 tr\u00e9 eg a\u00f0 v\u00edsu er\u00ab, og svo \u00e1 enda s\u00e1lmsins. Hvar er s\u00e1 deyjandi ma\u00f0ur, sem ekki f\u00e6r h\u00e6gra andl\u00e1t, ef gu\u00f0hr\u00e6ddur kennima\u00f0ur syngur honum sl\u00edk lj\u00f3\u00f0alj\u00f3\u00f0 ? A\u00f0 t\u00edna d\u00e6mi eftir d\u00e6mi t\u00e6mir ekki au\u00f0leg\u00f0 s\u00e1lma \u00feessara. Minnist sm\u00e1mennin \u00feess, sem hugsa sig f\u00e6ra um n\u00fa \u00e1 d\u00f6gum a\u00f0 syngja gu\u00f0i og hinum upprisna \u00bbn\u00fdjan s\u00f6ng\u00ab. Angurbl\u00ed\u00f0astir \u00feykja m\u00e9r vera s\u00e1lm. 1., 12., 21., 34. og 36., en enginn me\u00f0 jafn miklum heilagleikabl\u00e6 eins og s\u00e1 44.: \u00bbHr\u00f3pa\u00f0i Jes\u00fas h\u00e1tt \u00ed sta\u00f0\u00ab. \u00dear kemur gu\u00f0str\u00fa\u00a0 allra \u00fej\u00f3\u00f0a og allra t\u00edma fram eins og himinbl\u00ed\u00f0 opinberun \u00e1 einf\u00f6ldu barnam\u00e1li: \u00bbVertu gu\u00f0 fa\u00f0ir fa\u00f0ir minn\u00ab, segir barni\u00f0, og svo \u00e1 a\u00f0 bi\u00f0ja gu\u00f0. S\u00e1lmarnir 47. \u00bbKunningjar Kristi \u00fe\u00e1\u00ab, og 48. \u2014 hinn staki andr\u00edkiss\u00e1lmur \u00bbA\u00f0 kv\u00f6ldi J\u00fa\u00f0ar fr\u00e1 eg f\u00e6ri\u00ab, hygg eg a\u00f0 l\u00edka hafi n\u00e1\u00f0 einna f\u00f6stustum t\u00f6kum \u00e1 f\u00f3lki voru, og andheitari vers en \u00bbGegnum Jes\u00fa helgast hjarta\u00ab og \u00bbHjartans instu \u00e6\u00f0ar\u00a0 m\u00ednar* \u00e1 v\u00edst engin \u00fej\u00f3\u00f0. S\u00ed\u00f0asti s\u00e1lmur flokksins er og me\u00f0 \u00feeim fyrstu, einkum er ni\u00f0urlag s\u00e1lmsins l\u00edkt gagntakandi sigurlj\u00f3\u00f0um e\u00f0a upprisus\u00f6ng, og einkum er \u00feetta vers kemur:<\/p>\n<p>Hv\u00edli eg n\u00fa s\u00ed\u00f0ast huga minn,<br \/>\nherra Jes\u00fa, vi\u00f0 legsta\u00f0 \u00feinn;<br \/>\n\u00feegar eg g\u00e6ti a\u00f0 greftran \u00fe\u00edn<br \/>\ngle\u00f0st s\u00e1la min,<br \/>\nskelfing og \u00f3tti dau\u00f0ans dv\u00edn.<\/p>\n<p>\u00bbSteini har\u00f0ara er hjarta \u00fea\u00f0\u00ab, segir H. P., en \u00ed dag hugsar margur kennima\u00f0ur \u00feessa lands: Steini har\u00f0ara er hjarta \u00fea\u00f0, sem ekki kemst vi\u00f0 af \u00feakkl\u00e6tistilfinningu vi\u00f0- gu\u00f0 fyrir Hallgr\u00edm P\u00e9tursson. Og steini har\u00f0ara er \u00fea\u00f0 hjarta, sem ekki kemst vi\u00f0 \u00feegar \u00feess er minst, hva\u00f0 v\u00e9r eigum heilagri forsj\u00e1 a\u00f0 \u00feakka meira en margar st\u00e6rri \u00fej\u00f3\u00f0ir, \u00fev\u00ed a\u00f0 tilt\u00f6lu vi\u00f0 f\u00f3lksfj\u00f6lda og \u00e1st\u00e6\u00f0ur framleiddi vort har\u00f0a, s\u00e1rp\u00ednda land \u00e1 \u00feess mestu reynslud\u00f6gum fleiri fr\u00e6g\u00f0armenn en nokkurt anna\u00f0 land oss kunnugt. \u00f6ld e\u00f0a lengur var \u00cdsland \u00e1 undan hinu st\u00f3rfelda \u00e6ttlandi voru Noregi a\u00f0 f\u00e6\u00f0a af s\u00e9r og f\u00f3stra mikilmenni og sk\u00f6runga. Og hugsa m\u00e1 s\u00e9r, a\u00f0 me\u00f0an umkomul\u00edtill h\u00fasfa\u00f0ir s\u00f6ng \u00ed f\u00e1t\u00e6kt sinni og skorti vers H. P.<\/p>\n<p>\u00deurfama\u00f0ur ert \u00fe\u00fa min s\u00e1l,<br \/>\n\u00feiggur af drotni s\u00e9rhvert m\u00e1l,<br \/>\nf\u00e6\u00f0u \u00fe\u00edna og f\u00f3stri\u00f0 alt;<br \/>\nfyrir \u00fea\u00f0 honum \u00feakka skalt, \u2014<\/p>\n<p>\u00fe\u00e1 hafi h\u00fasm\u00f3\u00f0irin veri\u00f0 a\u00f0 n\u00e6ra \u00e1 brj\u00f3sti s\u00ednu einhvern \u00feann sveininn, er s\u00ed\u00f0ar var\u00f0 a\u00f0 st\u00f3rmenni, sem \u00feeir J\u00f3n &#8222;Vidal\u00edn, Sk\u00fali Magn\u00fasson e\u00f0a Eggert \u00d3lafsson.<\/p>\n<p>\u00cd dag er sem eg heyri anda H. P. tala gu\u00f0serindi til vorrar \u00fej\u00f3\u00f0ar og segja: \u00bbGu\u00f0 og hans Kristur \u00ed y\u00f0ur blessi \u00fe\u00e9r enn \u00fe\u00e1 lengi lj\u00f3\u00f0\u00edn m\u00edn \u00e1stk\u00e6ra \u00fej\u00f3\u00f0! Eitt eiga \u00feau a\u00f0 geyma, sem seint mun dau\u00f0ann smakka, og \u00fea\u00f0 er tr\u00faarl\u00f6ngun min \u2014 leit m\u00edn og \u00feorsti eftir lifanda gu\u00f0i, \u2014 \u00e1n au\u00f0mj\u00fakrar eftir\u00fer\u00e1r \u00fe\u00fd\u00f0ir andriki\u00f0 minna, \u00fev\u00ed g\u00e1fur manna blessast ekki nema s\u00e1 helgi \u00fe\u00e6r, sem v\u00e9r erum \u00ed, lifum og hr\u00e6rumst. Fylg \u00feeirri tr\u00faarfr\u00e6\u00f0i, sem t\u00edmarnir kunna a\u00f0 \u00feurfa, en l\u00e1ti\u00f0 gu\u00f0s h\u00f6nd og anda lei\u00f0a y\u00f0ur \u00ed sannleika. L\u00e1ti\u00f0 hi\u00f0 eldra gjarnan standa me\u00f0an hj\u00f6rtun elska \u00fea\u00f0; \u00fea\u00f0 mun falla af sj\u00e1lfu s\u00e9r, \u00feegar hi\u00f0 betra hefir n\u00e6gilega rutt s\u00e9r til r\u00fams.<\/p>\n<p>Megi gu\u00f0s opinberun, hva\u00f0an sem h\u00fan kemur, kenna \u00fe\u00e9r, k\u00e6ra \u00fej\u00f3\u00f0, fyrir vit og reynslu, a\u00f0 endurf\u00e6\u00f0ast og \u00edkl\u00e6\u00f0ast \u00feeim Kristi, sem skapa\u00f0ur er \u00ed gu\u00f0s mynd og er skuggi hans veru og rj\u00f3mi hans d\u00fdr\u00f0ar. Skr\u00fd\u00f0 \u00feig betur og betur k\u00e6rleik, sannleik og r\u00e9ttl\u00e6ti, sem er s\u00e1 kjarni kristinnar tr\u00faar, sem t\u00edminn aldrei ey\u00f0ir e\u00f0a dey\u00f0ir, og l\u00e6r me\u00f0 hverri komandi \u00f6ld a\u00f0 syngja gu\u00f0i n\u00fdjan s\u00f6ng \u00e6 innilegri, h\u00e1leitari, heilagri:<\/p>\n<p>\u00fev\u00ed helzt mun \u00fea\u00f0 blessan valda<br \/>\nme\u00f0an gu\u00f0s n\u00e1\u00f0<br \/>\nl\u00e6tur vort l\u00e1\u00f0<br \/>\nl\u00fd\u00f0i og byg\u00f0um halda&#8220;.<\/p>\n<p>Og svo viljum v\u00e9r svara anda vors \u00f3dau\u00f0lega sk\u00e1ldm\u00e6rings og segja:<\/p>\n<p>Tr\u00faarsk\u00e1ld, \u00fe\u00e9r titrar helg og kl\u00f6kk<br \/>\ntveggja \u2014 \u00feriggja alda hjartans \u00fe\u00f6kk!<br \/>\nNi\u00f0jar \u00cdslands munu minnast \u00fe\u00edn<br \/>\nme\u00f0an s\u00f3l \u00e1 kaldan j\u00f6kul s\u00edn.<\/p>\n<p>Matth\u00edas Jochumsson.<br \/>\nSj\u00e1 meira <a href=\"https:\/\/timarit.is\/view_page_init.jsp?issId=134968&amp;pageId=2009198&amp;lang=is&amp;q=Erindi%20flutt%20%C3%AD%20Akureyrarkirkju%201.%20sunnudag%20%C3%AD%20f%C3%B6stu%201914.\">h\u00e9r<\/a><\/p>\n<p>Matth\u00edas Jochumsson (11. n\u00f3vember 1835 &#8211; 18. n\u00f3vember 1920) var \u00edslenskt sk\u00e1ld, hann f\u00e6ddist \u00e1 b\u00e6num Sk\u00f3gum sem st\u00f3\u00f0 um 100 metra fr\u00e1 sj\u00f3 \u00ed austurhl\u00ed\u00f0um \u00deorskafjar\u00f0ar undir Va\u00f0alfj\u00f6llum. \u00c1tti hann heima \u00e1 Sk\u00f3gum til 11 \u00e1ra aldurs hj\u00e1 foreldrum s\u00ednum. Matth\u00edas stunda\u00f0i s\u00ed\u00f0an \u00fdmis st\u00f6rf, a\u00f0allega sj\u00f3mennsku og sveitavinnu, en einnig verslunarst\u00f6rf \u00ed Flatey. Matth\u00edas a\u00f0hylltist \u00fan\u00edtarisma.<\/p>\n<p>\u00cd Lat\u00ednusk\u00f3lann f\u00f3r hann 24 \u00e1ra gamall. Eftir Matth\u00edas liggja m\u00f6rg ritverk og kv\u00e6\u00f0i, t.d. leikriti\u00f0 Skugga-Sveinn og hann samdi lj\u00f3\u00f0i\u00f0 Lofs\u00f6ngur sem s\u00ed\u00f0ar var nota\u00f0 sem \u00fej\u00f3\u00f0s\u00f6ngur \u00cdslands. Hann var ritstj\u00f3ri \u00dej\u00f3\u00f0\u00f3lfs um t\u00edma og s\u00ed\u00f0ari hluta \u00e6vi sinnar bj\u00f3 hann \u00ed Sigurh\u00e6\u00f0um \u00e1 Akureyri, en h\u00fasi\u00f0 reisti hann sj\u00e1lfur. \u00c1\u00f0ur var hann prestur \u00ed Odda \u00e1 Rang\u00e1rv\u00f6llum og um t\u00edma bj\u00f3 hann \u00ed M\u00f3um \u00e1 Kjalarnesi. A\u00f0 Sk\u00f3gum er minnismerki um Matth\u00edas, l\u00e1gmynd eftir Helga G\u00edslason og bautasteinn \u00far stu\u00f0labergi \u00far Va\u00f0alfj\u00f6llum. A\u00f0 Sigurh\u00e6\u00f0um \u00e1 Akureyri er safn helga\u00f0 minningu hans.<\/p>\n<p>Matth\u00edas \u00fe\u00fdddi Fri\u00f0\u00fej\u00f3fss\u00f6gu og S\u00f6gur herl\u00e6knisins \u00e1 \u00edslensku.<\/p>\n<p>\u00c6visaga hans, eftir \u00de\u00f3runni Valdimarsd\u00f3ttur, Upp \u00e1 Sigurh\u00e6\u00f0ir kom \u00fat hausti\u00f0 2006.<\/p>\n<p>Verk Matth\u00edasar<\/p>\n<p>* Fr\u00e1 Noregi og Danm\u00f6rku &#8211; fer\u00f0as\u00f6gu\u00e1grip; grein \u00ed \u00dej\u00f3\u00f0\u00f3lfi 1899<br \/>\n* Sandfellishreti\u00f0; br\u00e9f sem birtist \u00ed Morgunbla\u00f0inu 1959<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dea\u00f0 er \u00f3neitanlega flestra viturra manna sko\u00f0un, a\u00f0 d\u00fdrlingar \u00fej\u00f3\u00f0anna s\u00e9u eins konar mess\u00edasar \u00ed minni st\u00edl,sem komi fram \u00e1 vissum t\u00edmum eins og eftir \u00e6\u00f0ri fyrirhugun. Svo er og vari\u00f0 framkomu \u00feess d\u00fdrlings vorrar \u00fej\u00f3\u00f0ar, sem v\u00e9r \u00edslendingar eftir r\u00e1\u00f0i biskups \u00feessa lands eigum \u00ed dag a\u00f0 minnast, hvar sem gu\u00f0s\u00fej\u00f3nusta er flutt \u00e1 landi voru. Skal \u00e9g, sem \u00feetta erindi flyt, geta \u00feess, a\u00f0 \u00fea\u00f0 er ekki sami\u00f0 sem st\u00f3lr\u00e6\u00f0a, heldur bj\u00f3st eg vi\u00f0 a\u00f0 flytja \u00fea\u00f0 utan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":84,"featured_media":10749,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1387,1388,4113,1389,1088,1096,1367,1348,7],"tags":[3100,5820,19304,19305,19306],"class_list":["post-92333","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-600-is","category-akureyri-is","category-culture-is","category-eyjafjordur-is","category-greinar","category-hofudborgarsvaedid","category-nordausturland","category-nordurland-2","category-nordurland","tag-akureyri-is","tag-hallgimur-petursson","tag-hallgrimur-petursson-is","tag-matthias-jochumsson-is","tag-mu-is"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson - Icelandic Times<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"is_IS\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson - Icelandic Times\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u00dea\u00f0 er \u00f3neitanlega flestra viturra manna sko\u00f0un, a\u00f0 d\u00fdrlingar \u00fej\u00f3\u00f0anna s\u00e9u eins konar mess\u00edasar \u00ed minni st\u00edl,sem komi fram \u00e1 vissum t\u00edmum eins og eftir \u00e6\u00f0ri fyrirhugun. Svo er og vari\u00f0 framkomu \u00feess d\u00fdrlings vorrar \u00fej\u00f3\u00f0ar, sem v\u00e9r \u00edslendingar eftir r\u00e1\u00f0i biskups \u00feessa lands eigum \u00ed dag a\u00f0 minnast, hvar sem gu\u00f0s\u00fej\u00f3nusta er flutt \u00e1 landi voru. Skal \u00e9g, sem \u00feetta erindi flyt, geta \u00feess, a\u00f0 \u00fea\u00f0 er ekki sami\u00f0 sem st\u00f3lr\u00e6\u00f0a, heldur bj\u00f3st eg vi\u00f0 a\u00f0 flytja \u00fea\u00f0 utan [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Icelandic Times\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/IcelandicTimes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2017-01-17T14:05:46+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-03-16T17:55:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/matthiass-j.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Editorial\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@IcelandicTimes\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@IcelandicTimes\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Editorial\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"26 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Editorial\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/fc9c81b4db03bc1ff3470772fd9fb6ed\"},\"headline\":\"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson\",\"datePublished\":\"2017-01-17T14:05:46+00:00\",\"dateModified\":\"2024-03-16T17:55:56+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/\"},\"wordCount\":7333,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/11\\\/matthiass-j.jpg\",\"keywords\":[\"Akureyri\",\"Hallg\u00edmur P\u00e9tursson\",\"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson\",\"Matth\u00edas Jochumsson\",\"mu\"],\"articleSection\":[\"600\",\"Akureyri\",\"Culture\",\"Eyjafj\u00f6r\u00f0ur\",\"Greinar\",\"H\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0i\u00f0\",\"Nor\u00f0austurland\",\"Nor\u00f0urland\",\"Nor\u00f0urland\"],\"inLanguage\":\"is\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/\",\"name\":\"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson - Icelandic Times\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/11\\\/matthiass-j.jpg\",\"datePublished\":\"2017-01-17T14:05:46+00:00\",\"dateModified\":\"2024-03-16T17:55:56+00:00\",\"inLanguage\":\"is\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"is\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/11\\\/matthiass-j.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/11\\\/matthiass-j.jpg\",\"width\":2560,\"height\":1920},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/\",\"name\":\"Icelandictimes.com\",\"description\":\"Tourism, Culture and Business\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"is\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#organization\",\"name\":\"Icelandictimes.com\",\"url\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"is\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/07\\\/unnamed.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/07\\\/unnamed.png\",\"width\":650,\"height\":57,\"caption\":\"Icelandictimes.com\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/IcelandicTimes\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/IcelandicTimes\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/icelandictimes\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/@icelandictimes\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/fc9c81b4db03bc1ff3470772fd9fb6ed\",\"name\":\"Editorial\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"is\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7fc851f72cc3c1e03590c49e456ad1fa6aaaf5677bc43556905ec1e861083475?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7fc851f72cc3c1e03590c49e456ad1fa6aaaf5677bc43556905ec1e861083475?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/7fc851f72cc3c1e03590c49e456ad1fa6aaaf5677bc43556905ec1e861083475?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Editorial\"},\"description\":\"Icelandic Times Magazine - the only magazine in Iceland published in English, German, French and now Chinese. Icelandic Times Magazine's sister publication Land og Saga is published in Icelandic.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/icelandictimes.com\\\/is\\\/author\\\/icetime\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson - Icelandic Times","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/","og_locale":"is_IS","og_type":"article","og_title":"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson - Icelandic Times","og_description":"\u00dea\u00f0 er \u00f3neitanlega flestra viturra manna sko\u00f0un, a\u00f0 d\u00fdrlingar \u00fej\u00f3\u00f0anna s\u00e9u eins konar mess\u00edasar \u00ed minni st\u00edl,sem komi fram \u00e1 vissum t\u00edmum eins og eftir \u00e6\u00f0ri fyrirhugun. Svo er og vari\u00f0 framkomu \u00feess d\u00fdrlings vorrar \u00fej\u00f3\u00f0ar, sem v\u00e9r \u00edslendingar eftir r\u00e1\u00f0i biskups \u00feessa lands eigum \u00ed dag a\u00f0 minnast, hvar sem gu\u00f0s\u00fej\u00f3nusta er flutt \u00e1 landi voru. Skal \u00e9g, sem \u00feetta erindi flyt, geta \u00feess, a\u00f0 \u00fea\u00f0 er ekki sami\u00f0 sem st\u00f3lr\u00e6\u00f0a, heldur bj\u00f3st eg vi\u00f0 a\u00f0 flytja \u00fea\u00f0 utan [&hellip;]","og_url":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/","og_site_name":"Icelandic Times","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/IcelandicTimes","article_published_time":"2017-01-17T14:05:46+00:00","article_modified_time":"2024-03-16T17:55:56+00:00","og_image":[{"width":2560,"height":1920,"url":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/matthiass-j.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Editorial","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@IcelandicTimes","twitter_site":"@IcelandicTimes","twitter_misc":{"Written by":"Editorial","Est. reading time":"26 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/"},"author":{"name":"Editorial","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#\/schema\/person\/fc9c81b4db03bc1ff3470772fd9fb6ed"},"headline":"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson","datePublished":"2017-01-17T14:05:46+00:00","dateModified":"2024-03-16T17:55:56+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/"},"wordCount":7333,"publisher":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/matthiass-j.jpg","keywords":["Akureyri","Hallg\u00edmur P\u00e9tursson","Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson","Matth\u00edas Jochumsson","mu"],"articleSection":["600","Akureyri","Culture","Eyjafj\u00f6r\u00f0ur","Greinar","H\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0i\u00f0","Nor\u00f0austurland","Nor\u00f0urland","Nor\u00f0urland"],"inLanguage":"is"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/","url":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/","name":"Hallgr\u00edmur P\u00e9tursson . Eftir Matth\u00edas Jochumsson - Icelandic Times","isPartOf":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/matthiass-j.jpg","datePublished":"2017-01-17T14:05:46+00:00","dateModified":"2024-03-16T17:55:56+00:00","inLanguage":"is","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"is","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/hallgrimur-petursson-eftir-matthias-jochumsson\/#primaryimage","url":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/matthiass-j.jpg","contentUrl":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/matthiass-j.jpg","width":2560,"height":1920},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#website","url":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/","name":"Icelandictimes.com","description":"Tourism, Culture and Business","publisher":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"is"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#organization","name":"Icelandictimes.com","url":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"is","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/unnamed.png","contentUrl":"https:\/\/icelandictimes.com\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/unnamed.png","width":650,"height":57,"caption":"Icelandictimes.com"},"image":{"@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/IcelandicTimes","https:\/\/x.com\/IcelandicTimes","https:\/\/www.instagram.com\/icelandictimes\/","https:\/\/www.youtube.com\/@icelandictimes"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/#\/schema\/person\/fc9c81b4db03bc1ff3470772fd9fb6ed","name":"Editorial","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"is","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7fc851f72cc3c1e03590c49e456ad1fa6aaaf5677bc43556905ec1e861083475?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7fc851f72cc3c1e03590c49e456ad1fa6aaaf5677bc43556905ec1e861083475?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/7fc851f72cc3c1e03590c49e456ad1fa6aaaf5677bc43556905ec1e861083475?s=96&d=mm&r=g","caption":"Editorial"},"description":"Icelandic Times Magazine - the only magazine in Iceland published in English, German, French and now Chinese. Icelandic Times Magazine's sister publication Land og Saga is published in Icelandic.","url":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/author\/icetime\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/92333","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/users\/84"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=92333"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/92333\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10749"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=92333"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=92333"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/icelandictimes.com\/is\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=92333"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}