Fiskveiðar eru og hafa verið hornsteinn í íslensku atvinnulífi í aldir. Árið 1984, fyrir rétt rúmlega fjörutíu árum var vegna ofveiði, tekið upp kvótakerfi til fiskveiðistjórnunar, sem segir til um hve mikið sjómenn / útgerðir mega veiða á hverju fiskveiðiári, sem hefst 1. september ár hvert. Heildarúthlutunin frá Fiskistofu fiskveiðiárið 2025-2026 eru rúm 287 þúsund þorskígildistonn, til 456 skipa í eigu 377 aðila. Stærstu útgerðirnar eru Brim í Reykjavík með 9,16% hlut, Samherji á Akureyri með 8,58% hlut, Ísfélagið í Vestmannaeyjum með 6,61% hlut, Fisk í Skagafirði með 6,36% og Vísir í Grindavík með 4,18% hlut. Þau skip sem fengu úthlutað mestum afla eru Sólberg ÓF 1, hjá Ísfélaginu með 10.430 þorskígildistonn, Guðmundur í Nesi RE 13 frá Útgerðarfélagi Reykjavíkur með 9.109
þorskígildistonn og Drangey SK 2 hjá Fisk með 6.442 þorskígildistonn. Þorskur er bæði verðmætasti og sá fiskur sem Fiskistofa heimilar mesta veiði á, eða 204 þúsund tonn, ýsa er 79 þúsund tonn, ufsi 60 þúsund tonn, Gullkarfi 41 þúsund tonn og grálúða með 21 þúsund tonn. Aðrar tegundir eru undir 10 þúsund tonnum á þessu fiskveiðiári. Engin leyfi er gefin fyrir uppsjávarfiskana, síld, loðnu og makríl, fyrr en eftir að mælingar liggja fyrir um göngurnar sem koma inn í íslenska landhelgi, eftir áramót. Engin kvóti er gefin út á humar og rækju, en tegundirnar voru ofveiddar í íslenskri lögsögu á síðasta áratug. Heildarútflutningsverðmæti sjávarafurða var á síðasta ári (2024) samkvæmt Hagstofu Íslands 347 milljarðar, þar af var þorskur 143 milljarðar. Við bætist síðan 54 milljarðar í útflutningsverðmæti fiskeldis, svo heildarútflutningsverðmæti á fiskafurðum var hvorki meira né minna en 401 milljarður árið 2024.







Ljósmyndir/Texti : Páll Stefánsson
Ísland 07/10/2025 – A7C R : FE 2.5/40mm G



